تخمه خام و بوداده از مغزهای پرطرفدار هستند که در بیشتر خانوادههای ایرانی جایگاه ویژهای دارند و بسیاری طرفدار آن هستند. تخمهها معمولا به دو صورت تخمه خام و تخمه بو داده مصرف میشوند. ایرانیان از ایام قدیم برای استفاده خشکبار به خصوص تخمه خام آنها را بو داده میکردند. بسیاری از افراد تخمههای بو داده را نسبت به تخمه خام ترجیح میدهند زیرا معتقدند طعم و مزه تخمههای بو داده بهتر از تخمه خام است. امروزه نیز از این روش مرسوم در بسیاری از نقاط جهان به خصوص خاورمیانه استفاده میشود. بو دادن خشکبار سبب میشود طعم و مزه آنها دو چندان بهتر شود. فرایند بو دادن به چندین روش انجام میشود.
تخمه چیست؟
تخمه ها در تقسیمبندی مواد غذایی در قسمت دانه ها قرار میگیرند که سرشار از چربی و پروتئین های گیاهی هستند که مردم تخمه ها را به دو صورت تخمه خام و تخمه بو داده مصرف میکنند. مصرف این تخمه ها برای بدن همواره بسیار مفید بوده است. انواع مختلف تخمه در رژیم غذایی ورزشکاران بهویژه بدنسازان جایگاه مهمی دارد چراکه تخمه ها سرشار از منابع معدنی میباشند.
انواع تخمه
در جهان انواع مختلفی از تخمه ها وجود دارد که برخی از آنها به دلیل محبوبیت بیشتر در بین مردم معروف شده اند. چند نوع تخمه و خواص غالب آنها را آوردهایم. *تخمه ژاپنی (جابانی) سرشار از کلسیم. *تخمه هندوانه سرشار از منیزیم و آهن *تخمه آفتابگردان سرشار از پروتئین *تخمه کدو سرشار از پتاسیم جالب است بدانید که تخمه هندوانه، تخمه ژاپنی نیست اما تخمه ژاپنی، تخم یک نوع هندوانه میباشد که مردم این دو را با یکدیگر اشتباه میگیرند.
آیا بو دادن تخمهها سبب از بین رفتن خواص آنها میشود؟
خشکبارها به خصوص تخمه خام منبعی غنی از چربی، پروتئین، کربوهیدرات میباشند و زمانی که حرارت ملایم به چربی برسد، چربی در برابر تجزیه شدن مقاومت میکند اما رنگ آنها چند درجه تیرهتر میشود. اگر شدت حرارت بیشتر شود و رطوبتی در حین بو دادن به تخمهها نرسد باعث ایجاد بوی تند نامطبوعی میشود که در اثر تجزیه شدن چربیها این بو از تخمه آزاد میشود بنابراین بو دادن تخمهها باید به روشی اصولی انجام شود. همانطور که میدانید مغزها به خصوص انواع تخمهها دارای مواد مغذی و انواع ویتامینها و انواع آنتیاکسیدانها است، بو دادن یا به اصطلاح عامیانه، پختن تخمه خام در اثر حرارت سبب از بین رفتن بسیاری از این خواص و ویتامینها میشود. یکی از این ویتامین های ناپایدار، ویتامینC میباشد که به سرعت از بین میرود. از زیرگروه ویتامین B، ویتامین B1 به سرعت در برابر حرارت تجزیه میشود و از بین میرود. همانطور که در بالا ذکر شد تخمه منبع فراوانی از پروتئین و کربوهیدرات است. زمانی که یک ماده غذایی توأمان با کربوهیدرات و پروتئین باشد و رنگ آن به دلیل بو دادن به قهوهای تبدیل شود، ارزش غذایی آن ماده به مقدار قابل توجهی پایین میآید. پس باید به این نکته توجه داشت که تخمه خام را چه مقدار باید پخت تا ارزش غذایی آن حفظ شود و در عین حال خوش عطر نیز بشود اما به صورت کلی توصیه میشود تخمه را به صورت تخمه خام مصرف کنید تا از امان ماندن ویتامینها و مواد مغذی آن اطمینان خاطر پیدا کنید.