یکی از مهمترین چالشهایی که کشاورزان با آن مواجهاند، انتخاب بهترین نوع گوگرد برای کشاورزی است. کودهای گوگرد کشاورزی رایج را میتوان در 4 دسته طبقهبندی کرد: 🟢کودهای سولفاته (SO4–2) حاوی گوگرد 🟡گوگرد پالایشگاهی: مانند گوگرد پودری، گرانول، عدسی و … 🟠کودهای گوگرد مایع 🟤گوگرد معدنی 🥇کودهای حاوی سولفات (2-SO4) کودهای سولفاته حاوی مقدار مشخصی سولفات هستند که میتواند منبع مناسبی برای تامین نیاز خاک به گوگرد باشند. کودهای سولفاته علاوه بر تامین گوگرد خاک، حاوی عناصر غذایی دیگری نیز هستند که میتواند برای خاک مفید باشد. گوگرد موجود در این کودها به فرم سولفات (SO4-2) است که میتواند بلافاصله جذب گیاهان شود. از رایجترین کودهای سولفاته میتوان سولفات آمونیوم، سولفات پتاسیم، سولفات منیزیم، سولفات ریزمغذیهایی مانند سولفات آهن، سولفات روی و … را مثال زد. 🥈گوگرد پالایشگاهی این نوع کودها، حاوی درصد بالایی از گوگرد به صورت عنصر گوگرد (S) هستند (حدود 80 تا 99 درصد گوگرد) که در پالایشگاهها تولید میشوند. این نوع از کودها میتوانند بصورت مستقیم یا بصورت مواد افزودنی به کودهای دیگر مانند NPK مورد استفاده قرار گیرند. از رایجترین این کودها، گوگرد پودری و گرانول است که بهوفور در بازار عرضه میشود. استفاده از گوگرد بصورت عنصری برای کاهش pH خاک و اصلاح خاکهای سدیمی کاملا شناخته شده است. گوگرد پالایشگاهی بهصورت جامد، زرد رنگ و غیرقابل حل در آب هستند. نگهداری آن در فضای باز جایی که رطوبت و نور وجود دارد مشکلی ایجاد نمیکند. نکته مهم در مورد گوگردهای پالایشگاهی ⭕️⭕️⭕️⭕️⭕️⭕️⭕️⭕️⭕️⭕️⭕️⭕️ گوگرد پودری و گرانولهای موجود در بازار وقتی وارد خاک میشوند، در ابتدا به فرم نامحلول و غیرقابل جذب برای گیاه هستند. زیرا گوگرد موجود در این کودها بصورت عنصر S است که نمیتواند مستقیم جذب گیاه شود. و برای اینکه به فرم قابل جذب درآید، باید تحت تاثیر فعالیتهای میکروبی خاک اکسید شده، به فرم سولفات تبدیل شود.
❇️سرعت اکسیداسیون S با کاهش اندازه ذرات گوگرد افزایش مییابد. یعنی هرچه اندازه ذرات ریزتر باشد، سطح تماس آنها بیشتر و باسرعت بیشتری به سولفات تبدیل میشوند. افزایش سطح S منجر به دسترسی بیشتر گیاهان به SO4-2 میشود. 🚦در مورد کودهای گوگردی گرانوله باید توجه داشت که این کودها چون سطح تماس کمتری نسبت به کودهای گوگرد پودری دارند، باید زمان بیشتری در معرض نوسانات دمایی و رطوبتی خاک قرار گیرند تا متلاشی شده و با فعالیت میکروبی اکسید شوند. 🚦 کودهای سولفاته (که حاوی گوگرد نیز هستند) وقتی وارد خاک میشوند نتیجه بهتری حاصل میکنند، چرا که سولفات حلال در آب بوده و می تواند به ناحیه ریشه حرکت کرده و بلافاصله جذب گیاه شود ولی گوگرد عنصری باید در ابتدا اکسید شده و به فرم سولفات تبدیل شود تا به صورت قابل جذب برای گیاهان در بیاید که این یک فرایند تبدیل زمانبر است خصوصاً وقتی که روی سطح خاک ریخته میشود. ❌معایب گوگرد پالایشگاهی همانطور که گفته شد، این نوع از کودها برای اینکه به فرم قابل جذب گیاه درآیند، باید اکسید شده و به فرم سولفات تبدیل شوند که این فرآیند تبدیل، زمانبر بوده و در کشتهای زراعی استفاده از چنین کودهایی میتواند کارایی کمتری داشته باشد. البته اخیرا برخی از شرکتهای تولیدکننده کود برای حل این مشکل اقدام به تولید کودهایی مخصوص برای اکسید کردن گوگرد کردهاند، این کودها حاوی میکروارگانیسمهای مفید مانند باکتریهای تیوباسیلوس هستند که میتواند گوگرد را در کوتاه مدت به فرم قابل جذب درآورده و کارایی جذب گوگرد را افزایش دهد. ✅مزایای گوگردی پالایشگاهی از مزایای گوگرد پالایشگاهی میتوان به موارد زیر اشاره کرد: این کودها خلوص بالایی داشته و حاوی درصد بالایی از گوگرد هستند. بهخاطر اینکه غیرقابلحل در آب هستند، در زمان اعمال به خاک آبشویی کمتری نسبت به کودهای سولفاته دارند. فاقد عناصر همراه مضر هستند.
گوگرد معدنی گوگردهای معدنی همانطور که از نامشان معلوم است، از طبیعت و معادن استخراج میشوند، از آنجایی که تکنولوژیهای پیشرفته و روز خالصسازی در کشورمان وجود ندارد، این نوع از گوگردها خلوص پایینی دارند. این گوگردها از معادن استخراج میشوند و میتوانند حاوی عناصر مفید مانند آهن، پتاسیم وهمچنین عناصر مضر و سمی مانند کادمیم، آلومینیوم و … باشند. بنابراین در صورتی که گوگردی معدنیای که تهیه کردید خلوص بالایی داشته و بصورت صحیح فرآوری شده باشد، استفاده از آن میتواند در کشاورزی مفید باشد. ❓❓آیا گوگرد در آب حل میشود؟ گوگرد (s) قابل حل در آب نیست و برای اینکه داخل آب حل و جذب گیاه شود، باید باید طی فرایند معدنی شدن، به فرم یون سولفات (SO4-2) تبدیل شود که اینکار در داخل خاک و توسط فعالیتهای میکروبی صورت میگیرد.

