معاملات نفتی چیست؟

در سال های اخیر، بازار نفت به یکی از موضوعات مورد علاقه بسیاری از سرمایه گذاران تبدیل شده است. با نوسانات شدید این کالا و روندهای بلندمدت آن، سرمایه گذاری در این کالا چه به عنوان بخشی از یک استراتژی بلندمدت یا کوتاه مدت، روز به روز رایج تر می شود. تجارت نفت، شامل خرید نفت، خرید نفت سفید، خرید فراورده های نفتی، فروش نفت، فروش فراورده های نفتی و دارایی های مرتبط با نفت با هدف کسب سود است. از آنجایی که نفت یک منبع محدود است، قیمت آن می تواند به دلیل تغییرات عرضه و تقاضا شاهد نوسانات زیادی باشد. این نوسان باعث محبوبیت فوق العاده آن در میان معامله گران می شود. در ادامه ی این مقاله به این خواهیم پرداخت که چرا سرمایه گذاران بورس به این دارایی علاقه مند هستند و چگونه می توانند نفت و مشتقات نفتی بخرند یا بفروشند.

روش های مختلف خرید و فروش نفت:

راه های مختلفی برای سرمایه گذاری در نفت از طریق خرید نفت یا فروش این ماده خام وجود دارد.
به عنوان مثال می توان از قراردادهای آتی یا فوروارد برای این منظور استفاده کرد. این یکی از روش های ترجیحی برای سرمایه گذاری در قیمت نفت در دراز مدت است. با این حال، سرمایه گذاری در قراردادهای آتی طلای سیاه مستلزم دانش خاصی از بازار و توانایی پیش بینی موثر روندهای آینده است.
روش دیگری که در حال حاضر رشد زیادی را تجربه می کند و امکان گمانه زنی در مورد نوسانات قیمت نفت را فراهم می کند، مربوط به خرید فراورده های نفتی است. این نوع ابزار معاملاتی توسط کارگزاران یا کارگزاران آنلاین ارائه می شود و به صورت ضمانت نامه است.
بنابراین این دو روش به سرمایه گذاران بورس اجازه می دهد تا بشکه های نفت را در بازار بخرند و بفروشند. البته این موضوع خرید و فروش فیزیکی این بشکه ها نیست زیرا این امر مستلزم ذخیره و جابجایی آنها است، بلکه صرفاً موضع گیری در مورد قیمت این بشکه ها است.

عوامل موثر بر قیمت خرید نفت

قیمت نقدی نفت چقدر است؟ قیمت‌های نقدی نفت نشان‌دهنده هزینه خرید نفت یا فروش فوری نفت یا «در محل» به‌جای تاریخ معینی در آینده است. در حالی که قیمت‌های آتی منعکس‌کننده این است که بازارها معتقدند نفت پس از انقضای آینده چقدر ارزش دارد، قیمت‌های نقدی نشان می‌دهند که در حال حاضر ارزش آن چقدر است.
قبل از سرمایه گذاری در نفت، یک سرمایه گذار باید بداند که چگونه بازار نفت و محیط آن را مطالعه کند تا بتواند از قبل روندهای آتی را که این دارایی دنبال خواهد کرد، تشخیص دهد. در هر نوع سرمایه گذاری، لازم است بتوان حرکت های صعودی یا نزولی را تشخیص داد تا در زمان مناسب دارایی های آن را بخرد یا بفروشد. در واقع عوامل خارجی متعددی می توانند بر قیمت نفت اوپک، وست تگزاس اینترمدیت یا WTI و یا برنت تأثیر مستقیم داشته باشند. لازم است قبل از خرید یا فروش بشکه، آنها را به طور سیستماتیک تجزیه و تحلیل کرد.
یکی از فاکتورهای مؤثر بر قیمت نفت، به رابطه نفت با دلار آمریکا مربوط می شود. در واقع، می دانیم که قیمت نفت و فرآورده های نفتی مانند سایر مواد خام مانند طلا یا گاز طبیعی به دلار آمریکا اعلام می شود. بنابراین، بین ارزش دلار و نفت همبستگی معکوس وجود دارد. این بدان معناست که دلار قوی به دلیل نرخ نامطلوب ارز، خرید نفت را برای سرمایه گذاران خارجی کمتر جذاب می کند. بنابراین اغلب منجر به کاهش تقاضا و در نتیجه کاهش قیمت نفت می شود. عکس این موضوع نیز صادق است، زیرا دلار ضعیف باعث جذابیت بیشتر نفت، افزایش تقاضا و در نتیجه افزایش قیمت ها می گردد.
یکی دیگر از عناصر بسیار تأثیرگذار با توجه به تحول نفت خام، مربوط به انتشار سهام آمریکا است. در واقع، ایالات متحده در حال حاضر بزرگترین مصرف کننده نفت جهان است. بنابراین وضعیت سهام این کشور که به صورت هفتگی منتشر می شود، شاخص مهمی برای تعیین سطح تقاضا است. در اینجا، مقایسه این سهام با پیش بینی های تحلیلگران مهم است. وقتی این سهام بزرگتر از حد پیش بینی شده باشد، به این معنی است که تقاضا ضعیف بوده و به طور کلی باعث کاهش قیمت ها می شود. زمانی که موجودی ها کمتر از حد انتظار باشد، این نشان دهنده افزایش تقاضا است و ممکن است باعث افزایش قیمت ها شود.
در نهایت، مطالعه نحوه ی عرضه نفت، قبل از خرید یا فروش این ماده خام نیز مهم است. در واقع، قیمت خرید نفت، مانند هر دارایی فهرست شده در بورس اوراق بهادار، با قدرت عرضه و تقاضا تعیین می شود به طور خاص، سهمیه های تعیین شده توسط اوپک و اوپک پلاس را که عموما برای تأثیرگذاری بر قیمت ها افزایش یا کاهش می دهند، زیر نظر گرفته می شود. رویدادهای جاری و درگیری های مربوط به این کشورهای تولیدکننده نیز می تواند تأثیر زیادی بر قیمت این کالا داشته باشد. در زمان درگیری های ژئوپلیتیکی با یک یا چند کشور تولیدکننده، مشاهده افزایش قابل توجه قیمت نفت خام به دلیل ترس سرمایه گذاران از کاهش عرضه به کشورهای واردکننده، امری عادی است.

فروش فرآورده های نفتی در ایران

نفت ایران با درجه API بین 18.6 تا 33.4 است و نفتی نسبتا ترش و پرگوگرد به حساب می آید. (جهت اطلاع از نحوه گوگردزدایی از نفت و گاز به مقاله ” گوگردزدایی فرآورده های نفتی” مراجعه شود) در کشور ما تبادلات نفتی از قبیل خرید نفت و فرآورده های نفتی بر اساس استانداردهای بین المللی و قیمت روز جهانی بر حسب هر بشکه نفت مبادله می شود. کشور ما در بخش صادرات و فروش فرآورده های نفتی، جزء ۵ کشور نخست دنیا است. اغلب تبادلات تجاری نفتی برای خرید نفت و یا خرید نفت سفید از پالایشگاه های مختلف کشور از طریق بورس اوراق بهادار انجام می شود.

کلام آخر:

نفت، امروزه منبع اصلی انرژی در جهان است. این نیز به دلیل قابلیت استفاده چندگانه آن در زمینه های مختلف تمدن ماشینی است. هر جنبه ای از زندگی روزمره انسان به نوعی تحت تأثیر کاربردهای نفت خام و فرآورده های نفتی است. روزانه در بسیاری از نقاط جهان، پالایشگاه ها مشغول برش زدن مشتقات نفتی برج تقطیر مختلف هستند. نفت، منبع محدودی است که پس از مصرف قابل تعویض نخواهد بود. استفاده از آن برای محیط زیست و همچنین فرآیند استخراج آن مضر است. به همین دلایل است که استفاده از منابع انرژی جایگزین مانند سوخت های زیستی، انرژی خورشیدی و بادی در حال بررسی و اجرا است.