در عملیات نصب قطعات پیش ساخته بتنی نظیر دیوار بتنی ، فیسینگ بتنی ، قرنیز بتنی و بعضا نیوجرسی بتنی و غیره نیاز به تامین بتن تازه جهت اجرای مگر و یا بتن ریزی پشت قطعات می باشد. با توجه به اینکه این بتن ها توسط تراک میکسر به محل نصب قطعات بتنی پیش ساخته ، حمل می شوند .
تراک میکسر
تراک میکسر مخزنی برای حمل بتن است که در حین انتقال بتن ، آن را می چرخاند ، مخلوط می کند و مانع گیرش آن تا محل مصرف نهایی می شود. این مخازن قابلیت نصب بر روی تریلی ، کامیون و یا حتی واگنهای ریلی نیز دارند. می توان از تراک میکسر ها برای تکمیل عملیات اختلاط نیز استفاده کرد. اگر از تراک میکسرها به عنوان انتقال دهنده بتن ساخته شده توسط بتن مرکزی استفاده شود ، تراک میکسر تنها به عنوان واحد همزن عمل می کند. اگر مواد خشک در داخل تراک میکسر ریخته شود و اختلاط انجام شود حجم بتن ساخته شده حداکثر 63 درصد ظرفیت اسمی تراک میکسر و اگر بتن ساخته شده توسط دستگاه بتن مرکزی را تراک میکسر حمل نماید ، به 80 درصد ظرفیت اسمی تبدیل می شود.
تراک میکسرها می توانند 3 مرحله ی بارگیری ، انتقال از محل تولید به محل مصرف و تخلیه را بخبی انجام دهند. هر سه مرحله به دلیل اهمیت زمان در گیرش بتن ، باید بدون هرگونه اتلاف زمان انجام شوند. برای انجام مناسب عمل اختلاط در محفظه میکسر ، حدود 55% تا 60% از حجم هندسی مخزن با بتن پُر می شود و بقیه خالی می ماند.
مخازن تراک میکسرها عمدتا دارای دو سرعت چرخش متفاوت هستند. سرعت مخلوط سازی 10 الی 14 دور در دقیقه در هنگام ریختن مواد و مصالح بتن تازه درون مخزن باعث اختلاط کامل اجزای بتن می شود. سرعت همزدن 3 الی 5 دور در دقیقه برای انتقال بتن به کار می رود و باعث جلوگیری از گیرش بتن تا رسیدن به محل مصرف می شود. بتن باید پس از ریخته شدن همه مصالح در داخل میکسر ، حدود 70 تا 100 بار با سرعت مخلوط سازی چرخانده شود. وجود آب قبل از آغاز اختلاط در میکسر الزامیست. به ازای افزودن آب بعد از اختلاط بتن به درون مخزن ، میکسر باید حداقل 30 چرخش اضافه با سرعت اختلاط انجام دهد. چرخش های اضافی میکسر باید با سرعت همزدن انجام شوند و در کل نباید تعداد چرخش های اختلاط بیش از 250 مرتبه شود.
از مهمترین فاکتورها در زمان مخلوط سازی ، نوع و ترتیب اضافه شدن مصالح است. اگر مصالح به طور خشک ، مخلوط و وارد میکسر شوند ، زمان مخلوط سازی بسیار کاهش می یابد. بتن در تراک میکسرها به زمان مخلوط سازی حدود 8 الی 15 دقیقه نیاز دارد. پرهیز از اختلاط زیاد به منظور جلوگیری از افزایش ترک ها و دمای مخلوط بتن و خارج شدن هوای مفید موجود در مخلوط بتن الزامیست.
در هنگام استفاده از كاميون مخلوطكن، موارد زير بايد رعايت گردد :
1- از زماني كه آب به مخلوط خشك بتن افزوده ميشود تعداد دوران 70 تا 100 دور با سرعت تند براي اختلاط اوليه كافي است. اگر بتن آماده در داخل ديگ حمل شود و بخواهيم در هنگام تخليه همگني را مجدداً به دست آوريم، كافي است 30 تا 40 دور با سرعت كند بتن را بهم زنيم. حداكثر تعداد دوران ديگ به 300 دور (شامل دور كند و تند)، محدود ميگردد، به اين ترتيب، مدت حمل در شرايط عادي (به غير از بتن ريزي در هواي گرم و سرد) از زمان بارگيري تا تخليه ، به 1 تا 5/1 ساعت محدود ميشود. اما از 300 دور چرخش ديگ فقط حداكثر 100 دور بايد سرعت مخلوط كردن و بقيه بايد با سرعت بهم زدن باشد، زيرا زمان طولاني حمل و يا تعداد چرخش زياد ديگ باعث كاهش اسلامپ، سايش سنگدانهها و بدنه ديگ و همچنين كاهش مقاومت و دوام بتن ميگردد.
2- درمواردي كه مدت انتقال بتن طولاني است و يا احتمال وجود ترافيك سنگين وجود دارد، بهتر است از روش مخلوط خشك استفاده شود و آب مخلوط در كارگاه به ساير مصالح اضافه گردد. هر چند در اين حالت، كنترل دقيق مقدار آب با اشكال رو به رو ميگردد و نياز به نظارت دقيق است تا آب مخلوط به مقدار تعيين شده افزوده شود.
3- استفاده از كاميون مخلوط كن براي بتنهاي زير توصيه نميشود:
بتن با اسلامپ كمتر از 40 ميليمتر
بتن با حداكثر اندازه سنگدانه بيش از 50 ميليمتر
بتن با نسبت آب به سيمان كمتر از 4/0 ( بدون استفاده از مواد افزودني روان كننده و يا فوقروانكننده)
در روش پيمانه خشك نبايد از ميكروسيليس به صورت پودر استفاده گردد، زيرا توزيع ذرات ميكروسيليس در مخلوط به صورت يكنواخت انجام نميشود.
4- اگر از كاميون مخلوط كن براي اختلاط اوليه ( پيمانه خشك) استفاده شود، حجم بتن ساخته شده در آن بايد به دو سوم ظرفيت اسمي ديگ محدود گردد. به عنوان مثال، با كاميون مخلوط كن با ظرفيت اسمي 6 متر مكعب ميتوان 4 متر مكعب بتن به روش پيمانه خشك را، مخلوط كرد.
