رنگ آمیزی سطوح فلزی و کارکردن با مواد آن نسبت به سطوح دیگر متفاوت و چالشبرانگیز است. رنگ آمیزی فلزات برای محافظت و حفظ زیبایی سطوح آن بهترین و مناسبترین گزینه محسوب میشود. رنگ آمیزی آهن آلات روشی بسیار مناسب برای رنگ و رو دادن به قطعات فلزی بهحساب میآید. در هنگام رنگ آمیزی سطوح فلزات، رنگ بهاندازه چوب یا گچ به سطح فلز نمیچسبد. همینطور میتوان گفت سطوح فلزی مستعد اکسیداسیون و زنگزدگی است. بهکارگیری رنگ فرموله شده برای فلز در هنگام نقاشی روی سطوح فلزات ضروری است، بهویژه اگر قصد داشته باشید هوازدگی و زنگزدگی را کنترل نمایید.
درصورتیکه قصد دارید جنس فلزی را رنگ کنید، ابتدا آهنربا را روی سطح آن قرار دهید، اگر آهنربا چسبید، فلز شما آهنی و مستعد زنگزدگی است. در این صورت باید از طریق یک فرچه سیمی سطح فلزی را صیقل دهید و لکههای رنگ را از بین ببرید. اگر آهنربا به فلز نچسبید، میتوانید با استفاده از حلال پاککننده سطوح، اقدام به تمیزکردن آن کنید. بهتر است سطوح فلزی را قبل از رنگ آمیزی و برای زیرسازی بهتر، از ضدزنگ استفاده نمایید. در این صورت میتوانید اطمینان حاصل کنید که ساختار شیمیایی محلول ضدزنگ مناسب فلز است. شما میتوانید براساس شکل سطح، از غلتک یا قلممو استفاده نمایید و اجازه دهید لایه رنگ خشک گردد.
انواع رنگ مخصوص فلزات
از آنجاییکه اغلب لوازم ما از فلز ساخته شدهاند، باگذشت زمان رنگ آنها از بین میرود؛ بنابراین بهتر است برای حفظ زیبایی اقدام به رنگ آمیزی کنید. برای رنگ آمیزی سطوح فلزی رنگهای خاص بسیار زیادی نظیر اپوکسی، آلکیدی روغنی، پلیاورتان و غیره وجود دارد. بهترین رنگ برای رنگ آمیزی آهن آلات اپوکسی و پلیاورتان بهحساب میآید. پرکاربردترین و اصلیترین رنگ برای فلزات، اپوکسی محسوب میشود. از رنگ اپوکسی بر پایه رزین آمید برای رنگ آمیزی سطوح فلزات در لایههای میانی و لایه آخر بهکار گرفته میشود. رنگ اپوکسی در برابر عواملی نظیر مکانیکی و شیمیایی، اسیدها، بازها و حلالها مقاومت بالایی دارد. همچنین میتواند حرارت را تا ۱۲۰ درجه سانتیگراد تحمل کند. ازآنجاییکه رنگ اپوکسی دارای ساختار شیمیایی و تنوعی بالایی است؛ بنابراین کاربرد بسیاری بهویژه در صنایع دارد و میتواند جایگزین تعداد زیادی از رنگها شود. استفاده از این رنگ بهترین گزینه برای شرایط و محیطی که امکان زنگزدگی بسیار بالایی دارد، است.
از دیگر رنگهای مهم برای سطوح فلزی، پلیاورتان است. از مهمترین ویژگیهای آن مقاومت بالا در برابر عواملی مانند مکانیکی و شیمایی است. همچنین در برابر شرایط جوی، حلالها، اسیدها و بازها مقاوم است. نسبت به تمام رزینهای صنعتی مقاومت حرارتی بالایی دارد و برای رنگ آمیزی سطح فلزی گزینه مناسبی محسوب میشود.
رنگ آمیزی سطوح فلزی در پنج مرحله
بخش بسیار زیادی از لوازم اطراف ما را وسایل فلزی نظیر نردههای فلزی، صندلیهای فرفورژه و حتی ماشینآلات تشکیل میدهند. با مرور زمان فلزات دچار رنگرفتگی و زنگزدگی میشوند و امکان دارد علاوهبر کارایی، ظاهر آنها نیز دچار تغییراتی شود. برای نوسازی و حافظت از آنها سادهترین و در دسترسترین چیزی که ضروری است، پوشش رنگ جدید خواهد بود. برای رنگ آمیزی فلزات نیاز به تعدادی ابزار، رنگ مناسب و از همه مهمتر آمادهسازی سطوح پیش از اعمال رنگ است. برای رنگ آمیزی سطوح فلزی باید پیش از هر چیزی، سطح آن را آماده کنید. در حقیقت نتایج نهایی کار شما به این مرحله بستگی دارد، در نتیجه کمکاری نکنید. با زیرسازی درست و آمادهسازی مناسب، وسایل شما ظاهری دلچسب و عمر طولانیتر خواهند داشت.
بررسی دقیق سطح موردنظر
اگر شما میتوانید قطعات فلزی خود را به مکان دیگری انتقال دهید، بهتر است آن را به فضایی منتقل کنید که تهویه هوای مناسبی داشته باشد. شما میتوانید برای پوشش اطراف کار خود از یک پارچه کهنه یا روزنامه باطله استفاده کنید تا بعد از اتمام پروژه نیازی به تمیزکاری نباشد. سطوح کار را بهصورت دقیق بررسی نمایید تا ترکها، زنگزدگیها و پوستههای رنگ را پیدا نمایید. شاید مورد خاصی را پیدا نکنید، اما اگر عیب و ایرادی داشت، اصلاً نگرانی نداشته باشید. در مرحله بعد برای رفع عیبها اقدام کنید، تنها پیش از شروع کار برای محافظت از خود از ماسک استفاده نمایید.
پاککردن زنگزدگیها و رنگهای کهنه
برای پاککردن زنگزدگیها و رنگهای پوسته شده میتوانید از فرچه سیمی استفاده نمایید. با استفاده از سنباده میتوانید باقیمانده زنگزدگیها را از بین ببرید. بهترین گزینه برای پاککردن زنگزدگیها و زنگهای کهنه استفاده از سنباده بلوکی و کاغذ سنباده نرم یا همان پوستاب بهحساب میآید. در این مرحله بهتر است علاوهبر ماسک از عینک محافظ چشم استفاده نمایید. بهتر است شروع سنبادهزنی با سنباده زبرتر باشد. ابتدا اقدام به ازبینبردن رنگها و زنگهای ضخیمتر بهوسیله سنباده بلوکی کنید، سپس از سنباده نرمتر یا پوستاب سطح کار را صاف و کاملاً هموار نمایید. این نکته را در نظر داشته باشید که نتیجه نهایی کار شما ارتباط مستقیمی با این مرحله دارد. سنبادهزنی صحیح و اصولی موجب میشود رنگ بهخوبی به سطح کار بچسبد که باعث افزایش طول عمر آن شود. برای داشتن کار بینقص و چشمگیر باید سطوح فلزی شما صاف و یکنواخت باشد
صاف کردن سطح کار با بتونه
درصورتیکه سطح کار شما دارای نقص و ترکهای زیادی شده است، میتوانید بهسادگی و از طریق بتونههای فلز ایرادات را رفع کنید. بتونه فلز میتواند زنگزدگیها را رنگ کند. بخشهایی که نیاز به بتونه دارند را میتوانید ترمیم و بعد از خشکشدن، سطح آن را با سنباده صاف نمایید. بعد از سنبادهزنی باید سطح کار را با پارچه کتان تمیز و تینر فوری پاک نمایید. روی سطح فلز نباید هیچگونه آلودگی، چربی و گرد سنباده باشد. صبر کنید تا سطح کار در مجاورت هوا کاملاً خشک شود، سپس وارد مراحل بعدی شوید.
پوششدهی سطح کار با پرایمر (آستری)
یکی از مراحل رنگ آمیزی فلزات، پوششدهی سطح با پرایمر است. برای بهتر چسبیدن رنگ نهایی، لازم است قبل از اعمال آن یکلایه پرایمر یا همان آستر روی کار قرار دهید. این لایه میتواند از پوششهای آستری منحصربهفردی که در بازار وجود دارد و اغلب پایه رزین دارند، باشد. همچنین میتواند از خود رنگ نهایی باشد. پرایمرهای ویژه فلزات علاوهبر چسبندگی بهتر رنگ نهایی، اقدام به ایجاد پوششی محافظ بر روی سطح فلز میکنند. بهطورکلی شما میتوانید با قلممو و همچنین غلتک سطح کار را با پرایمر یا آستری پوشش دهید. از اسپری پرایمر میتوانید برای سطح ناهموار یا سطوحی که پیچوخمهای زیادی دارند، استفاده نمایید. پرایمرها در اغلب مواقع سریع خشک میشوند.
اعمال رنگ
رنگهای آلکیدی و روغنی بهترین گزینه برای رنگ آمیزی آهن آلات محسوب میشوند. با توجه به اینکه پرایمرهای اکریلیک توانایی ممانعت از نفوذ آب را دارند؛ بنابراین استفاده از رنگهای اکریلیک و پایه آب برای رنگ آمیزی سطوح فلزات امکانپذیر است. برای اعمال رنگ موردنظر میتوانید از قلممو و غلتک استفاده نمایید. بهترین گزینه برای رنگ آمیزی سطوح فلزات، اسپری رنگ است. در این صورت یکلایه رنگ سبک و نازک روی سطح اعمال نمایید، سپس اجازه دهید تا لایه خشک شود و دوباره لایه دیگری را به آن اضافه کنید. شاید نیاز باشد چندین بار این مرحله را تکرار نمایید. برای خشکشدن هر لایه نیاز به چندین ساعت زمان دارید. بعد از اعمال پوشش نهایی و در صورت رضایت از رنگ سطح، حداقل به ۸ ساعت زمان برای خشکشدن کامل آن نیاز دارید. در آخر میتوانید از اسپریهای گالوانیزه استفاده نمایید. پاشش این اسپری علاوه بر ایجاد درخشندگی، موجب ایجاد یکلایه محافظ بر روی رنگ فلز میشود.