فرآیند اصلاح نهال و بذر یک فعالیت کاملا تخصصی می باشد و نیازمند به دیدن دوره های تخصصی و داشتن اطلاعات کافی در مورد انواع نهال ها و بذرها می باشد. خرید نهال مرغوب همواره یکی از مهم ترین دغدغه های کشاورزان می باشد. تمامی باغداران مایل به خرید نهال هستند که علاوه بر باردهی بالا، بتواند در برابر انواع آفات نیز مقاوم باشد. با خرید نهال اصلاح شده می توان این مزایا را دریافت کرد.
اصلاح نهال به معنی پیوند زدن دو نوع گیاه به یکدیگر می باشد. به عبارتی یک قسمت از یک گیاه را با رعایت تمامی اصول بر روی یک گیاه دیگر قرار می دهند تا در ادامه ی رشد نهال، نهالی اصلاح شده داشته باشیم. عملیات اصلاح کردن انواع بذر و نهال به منظور رشد سریعتر نهال، افزایش میزان باردهی، سود آوری بیشتر،مقاوم شدن نهال ها به آفات و انواع بیماری ها و همچنین بالا بردن کیفیت محصول انجام می شود. به موجب این مزایا، اکثر کشاورزان و باغداران تمایل بیشتری نسبت به خرید نهال اصلاح شده پیدا کرده اند. همچنین طرفداران خرید نهال اصلاح شده از محصولات دریافتی خود رضایت بیشتری نسبت به دیگر باغداران دارند.
نهال بذری چیست؟
افرادی که فروش نهال های مختلف را انجام می دهند، گاهی بذر های با کیفیت و کمیاب را در خاک کاشته و مراقبت و توسعه می دهند تا بذر به نهال تبدیل شود. چنین نهال هایی را نهال بذری می گویند که معمولا در باغبانی و کشاورزی استفاده ی زیادی دارد.
نهال پیوندی چیست؟
نهال پیوندی از ترکیب دو گیاه مختلف ایجاد می شود. ابتدا قسمتی از گیاه مادر مانند ساقه یا برگ انتخاب می شود سپس گیاه دومی به صورت جوانه به ان پیوند داده می شود. این امر سبب اصلاح کیفیت گیاه و بهبود آن در برخی شرایط مانند میوه دهی می شود. این نوع نهال راندمان بالاتری دارد و به همین دلیل امروزه بیشتر از ان استفاده می شود.

نهال پیوندی با بذری چه تفاوتی دارد؟
دو نوع نهال پیوندی وجود دارد. نهال پیوندی با پایه رویشی و نهال پیوندی با پایه بذری. به طور کلی نهال های پیوندی چون خصوصیات برتر دو گیاه را دارند، در برابر افات مقاوت تر هستند و در انواع خاک مانند شور و قلیایی نیز رشد مناسب تر دارند. میزان باردهی بالای این درختان به دلیل اصلاح انجام شده بسیار برای باغدار سودده است. میوه حاصل شده از چنین نهال هایی به نسبت نهال بذری، درشت تر بوده و در بازار فروش بهتری دارد.
نهال پیوندی پایه بذری
این نهال از پیوند جوانه گیاه یا بذر بوجود می اید و دیر بارده تر است. ارتفاع این درختان بیشتر از نوع رویشی است و ریشه های عمودی دارند. مقاوت این نهال در برابر آفات نیز مطلوب است.
نهال پیوندی پایه رویشی
این نهال از روش کشت بافت گیاهی یا قلمه زدن تولید می شود و ریشه های سطحی تری دارد. ریشه های این گیاه به نسبت نوع بذری بیشتر است ولی ارتفاع کمتری به نسبت نوع بذری دارد. عمر اقتصادی نهال پیوندی پایه روشی بالا تر از نهال بذری پیوندی است.

چند نمونه از نهال هایی که می توان آنها را با هم پیوند زد
- پیوند انواع نهال بادادم با نهال هلو
- پیوند نهال زردآلو با انواع نهال شلیل
- پیوند نهال شفتالو با نهال هلو
- پیوند نهال آلو با نهال شلیل
- پیوند نهال آلوچه با نهال زردآلو
- پیوند نهال سیب با نهال گلابی


