اسباب بازی چیست؟

رفته رفته با پیشرفت بشر و دستیابی به صنایع مختلف، ساخت اسباب بازی نیز دستخوش تغییرات زیادی شد تا جایی که امروزه در ساخت برخی از اسباب بازی‌ها از برترین تکنولوژی‌های روز دنیا استفاده می‌شود. در واقع همان طور که از نام اسباب بازی مشخص است اسباب بازی، اسباب و وسیله‌ای برای بازی و سرگرمی است. امروزه اسباب بازی‌ها بر اساس رده سنی دسته‌بندی می‌شوند و حتی اسباب بازی‌های برای بزرگسالان نیز در دسترس است و تابوی شرمسار بودن بازی بزرگترها با اسباب بازی شکسته شده است. اسباب بازی‌ها انواع مختلفی دارند. انواع عروسک؛ بازی‌های تخته‌ای؛ جورچین؛ پازل؛ لگو؛ بازی‌های نقش‌آفرین؛ بازی‌های کارتی؛ اسباب بازی‌های شبیه‌سازی وسایل واقعی مانند ماشین، هواپیما، تفنگ و …؛ بازی‌های فکری و غیره. علاوه بر این‌ها امروزه دستگاه‌های دیجیتالی نیز به بازار عرضه شده‌اند که انواع بازی‌های دیجیتالی و رایانه‌ای با آن‌ها قابل انجام است.

کودک تا چه سنی نیاز به بازی کردن دارد؟

برخی از والدین وسواس خاصی در استفاده کودک از انواع اسباب بازی دارند. مثلاً معتقدند کودک قبل از سن مدرسه باید بازی کردن با عروسکش را کنار بگذارد و یا یک کودک در سن مدرسه نباید هنوز به یک اسباب بازی خاص دلبستگی داشته باشد، اما واقعیت این است که امروزه محققان علوم تربیتی ثابت کرده‌اند که بازی کردن با اسباب بازی نه تنها برای کودکان و نوجوانان حتی برای بزرگسالان و سالمندان نیز مفید است و افراد طی فرایند بازی با اسباب بازی‌ها قسمتی از هیجانات درونی خود را تخلیه می‌کنند و استرس‌های درونی خود را بیشتر کنترل و مدیریت می‌کنند. ضمن این که یک پژوهش علمی نشان داده است که افرادی که در طول روز یا در ایام هفته دقایقی را به بازی خصوصاً بازی‌هایی که نیازمند تحرک فیزیکی است اختصاص می‌دهند، افراد شادتر و موفق‌تری هستند. بنابراین اسباب بازی‌ها از کودک یکسال تا سالمند ۹۹ ساله را به وجد می‌آورد و برای تمام رده‌های سنی مفید است.

خلاقیت و انجام کارهای خلاقانه به چه مفهوم است؟

خلاقیت به مفهوم خلق یک چیز جدید است، یعنی ابتکار در انجام یک کار. وقتی می‌گوییم خلق یک چیز جدید منظورمان چیزی نیست که اصلاً وجود ندارد بلکه مفهوم ایجاد یک چیز جدید با توجه به شرایطی که فرد در آن قرار دارد، با امکانات محدود فرد و با توجه به توانایی‌های ذاتی و البته در نظر گرفتن محدودیت‌ها من ‌الجمله رده سنی است. به عبارت دیگر خلاقیت یعنی توجه به پیرامون به شیوه‌ای نو و از بین بردن چارچوب‌ها و محدودیت‌ها. بنابراین اگر کودک ۴ ساله شما با یک تکه کاغذ یک شکل سه بعدی ساده خلق می‌کند این نشان‌دهنده خلاقیت بالای او و درک ذهنی او از مفهوم اشکال سه بعدی و حجم است. برخی خلاقیت را به مفهوم یافتن راه جدید برای کشف و ایجاد یک چیز می‌دانند به عنوان مثال اگر کودک شما مدادرنگی‌اش تمام شده و موقع کشیدن نقاشی فقط دو رنگ آبی و زرد را در اختیار دارد اما با کشیدن رنگ آبی و زرد روی هم، رنگ سبز را خلق می‌کند. این که چند درصد خلاقیت و ابتکار عمل فرد اکتسابی و چند درصد ذاتی و ژنتیکی هنوز هم مسئله مناقشه برانگیزی بین متخصصین است اما همه محققان و دانشمندان علوم تربیتی و روانشناختی معتقدند می‌توان با تمرین و ممارست و آماده کردن برخی شرایط زمینه را برای رشد خلاقیت کودک مهیا نمود و یکی از این زمینه‌ها تهیه اسباب بازی مناسب برای کودک است.

اسباب بازی‌ها چه تاثیری در رشد خلاقیت کودک دارند؟

همان طور که گفتیم بازی کردن موجب توسعه و رشد ذهنی و فکری کودک می‌شود و به تقویت عضلات و ماهیچه‌های کودک نیز کمک می‌کند. بازی تمرینی برای پرورش مهارت حل مسئله در کودک است و به کودک اجازه می‌دهد تا چالش‌های دنیای واقعی را در اشل کوچک و فانتزی دنیای کودکانه خود لمس و تجربه کند. امروزه بازی به عنوان یک روش درمانی موثر مورد توجه روانشناسان قرار گرفته است و بسیاری از مشکلات روحی و روانی کودک مانند اختلال اضطراب جدایی، افسردگی، اختلال دوقطبی، بیش‌فعالی، خجالتی بودن، اختلال اضطراب بیماری، اختلال نافرمانی و حتی اختلالات یادگیری نیز با فرایندهای گیم ‌تراپی و بازی درمانی تا حدود زیادی قابل درمان هستند. بسیاری از مربیان کارکشته و حرفه‌ای از بازی برای آموزش بسیاری از مهارت‌های فنی، اجتماعی و فردی به کودکان استفاده می‌کنند. همان طور که در مقالات مربوط به فعالیت‌ها و بازی‌های مونته‌سوری نیز ذکر شد، والدین و مربیان کودک می‌توانند مهارت‌های زندگی را در قالب بازی به کودکان آموزش دهند و آن‌ها را به افرادی کارآمد و موفق در آینده بدل کنند. شاید بپرسید اسباب بازی‌ها چطور باعث افزایش خلاقیت کودک می‌شوند. بازی کردن کودک با اسباب بازی‌ها با تاثیر بر موارد زیر بر افزایش خلاقیت کودک تاثیر می‌گذارند: