گیربکس جزو حیاتیترین اجزای فنی وسایل نقلیه محسوب میشود. گیربکس قطعهای مکانیکی است که به انتقال قدرت از پیشرانه به چرخها با استفاده از نسبتهای دنده متفاوت کمک میکند. این قطعه معمولاً بین پیشرانه و چرخها نصب میشود و از چندین چرخدنده، شفت و یاتاقان تشکیل شده است. گیربکس از طریق کلاچ به میللنگ پیشرانه وصل است و همین قطعه باعث میشود پیشرانه و گیربکس در زمان تعویض دندهها بهصورت موقتی غیر درگیر شوند. هدف اصلی گیربکس رساندن میزان مناسبی از قدرت و گشتاور به چرخها در سرعتهای متفاوت است تا خودرو بهترین عملکرد را داشته باشد.
با توجه به موارد فوق واضح است که گیربکس نقش بسیار مهمی در انتقال قدرت پیشرانه به چرخها دارد؛ اما اکثر رانندگان تجربه نشتی روغن گیربکس را داشتهاند و شاید برخی افراد نیز به آن اهمیت چندانی نمیدهند ولی مالکان وسایل نقلیه باید با مشاهده کوچکترین نشتی در روغن گیربکس نسبت به عیبیابی و رفع آن اقدام نمایند. جهت آشنایی با بیشتر با علت روغن ریزی گیربکس خودرو حتماً ادامه مقاله را مطالعه بفرمایید.
آببندی شکسته شده
فشار هیدرولیک داخل گیربکسهای اتوماتیک با استفاده از متریال آببندی مختلفی حفظ میشود؛ اما با گذشت زمان این آببندی و مهروموم داخلی گیربکس مستهلک شده و شکسته میشود. چنین موضوعی زمانی رخ میدهد که قطعات دائماً در معرض گرما و دمای بسیار بالا باشند. همچنین شکستگی آببندی گیربکس میتواند زمانی رخ دهد که روغن گیربکس زیادی در داخل آن وجود داشته باشد؛ بنابراین اگر علت روغن ریزی گیربکس به این خاطر باشد شاید نیازمند اعزام خودرو به تعمیرگاه جهت بررسی بیشتر باشید. البته مکانیک در اکثر مواقع این نشتی را از آببندی شفت ورودی یا خروجی میدانند.
کارتل گیربکس و پیچ تخلیه
کارتل گیربکس یا پیچ تخلیه قطعهای بادوام و مقاوم است که با گذشت زمان استهلاک خواهد داشت. البته احتمال آسیب دیدن این بخش بسیار بالاست زیرا همواره در معرض گردوغبار، آلودگی و ذرات ریز است و حتی در زمان راننده نیز احتمال برخورد سنگ با آن وجود دارد. درصورتیکه کارتل گیربکس سوراخ شود روغن ریزی رخ خواهد داد. همچنین علت دیگر روغن ریزی گیربکس میتواند به دلیل جدا شدن پیچ تخلیه باشد. درصورتیکه مسیری خشن را طی کنید یا از روی صخرهها بگذرید و چنین اتفاقی رخ دهد روغن گیربکس سریع تخلیه خواهد شد. رانندگان با رخ دادن چنین اتفاقی سریعاً متوجه نشتی روغن گیربکس میشوند. البته زمانی که سوراخها کوچکتر باشند روغن به مرور تخلیه خواهد شد. هرچند اگر در زمان تعویض روغن گیربکس، مکانیک پیچ تخلیه را کاملاً سفت نکرده باشد نشتی روغن از کنارههای آن وجود خواهد داشت؛ بنابراین زمانی که اقدام به تعویض روغن میکنید حتماً چنین موردی را بررسی نمایید.
خرابی واشر کارتل گیربکس
این واشر یکی از اجزای مهم گیربکس به شمار میرود و احتمال خرابی آن به دلیل نصب نادرست وجود دارد. همچنین اگر واشر در معرض دمای بالا قرار گیرد تا در ساختار گیربکس عیبی وجود داشته باشد احتمال خرابی آن بالا خواهد بود. بههرحال خرابی واشر یاد شده منجر به نشتی روغن گیربکس خواهد شد. شایان ذکر است قیمت این واشر نسبتاً پایین و نصب آن راحت است و بنابراین درصورتیکه منشأ نشتی از آن باشد سریعاً نسبت به تعویض آن اقدام نمایید.
لوله سوخت سوراخ یا خراب
اکثر لولههای روغن گیربکس از آلومینیوم یا فولاد بادوام ساخته میشوند اما به دلیل گرمای زیاد و سنگهای داخل جاده احتمال آسیب دیدنشان وجود دارد. درصورتیکه لولهها شکسته یا سوراخ شوند نشتی روغن گیربکس رخ خواهد داد.
نشتی مبدل گشتاور
روغن گیربکس از طریق مبدل گشتاور به تمامی اجزای گیربکس راه پیدا میکند. البته اگر مبدل گشتاور خراب شود یا هرگونه آسیبی به پمپ گشتاور وارد شود نشتی روغن گیربکس پدیدار خواهد شد. این مشکل بزرگی به شمار میرود و تعمیر آن پیچیده و هزینهبر است بنابراین باید به دقت مراقب اجزای مختلف گیربکس به ویژه مبدل گشتاور بود.
چگونه از گیربکس خودرو مراقبت کنیم؟
با توجه به هزینه بالای تعمیر یا جایگزینی قطعات گیربکس باید نسبت به نگهداری آن حساس بود. به همین خاطر همواره میزان روغن گیربکس خودروی خود را بررسی کرده و شرایط کلی آن را نیز در نظر بگیرید.
به یاد داشته باشید روغن گیربکس باکیفیت و خوب معمولاً بوی شیرینی دارد و رنگ آن صورتی مایل به قرمز است. البته روغن گیربکس برخی خودروها رنگ متفاوتی خواهد داشت. اگرچه هر خودروسازی دستورالعمل خاص خود را جهت تعویض روغن گیربکس دارد اما کارشناسان توصیه میکنند این روغن را هر ۵۰ هزار کیلومتر تعویض کنید.