تاثیر بذر بر کیفیت برنج
از مواردی که در کیفیت بذرباید مورد توجه قرار گیرد سورت بودن بذر می باشد، به عبارتی دیگر بذر مورد استفاده بایست یک دست باشد و تمامی ضایعات و خرابی ها از آن جدا شده باشد. عامل دیگری که به طور اساسی بایست مورد توجه قرار گیرد ترکیبی یا قاطی نبودن بذر است. ترکیبی یا قاطی نبودن بذر به این معنی است که به عنوان مثال، اگر قرار است برنج هاشمی کاشت شود، بذر مورد استفاده بایست تماما از گونه هاشمی باشد و به هیچ وجه حتی درصد کمی هم از گونههای دیگر برنج با آن قاطی یا ترکیب نشده باشد. یک مورد دیگر که باید در تهیه بذر به آن توجه کرد این است که بایست شالی های پوچ و توخالی کاملاً از شالی های سالم تمایز داده شود تا در مرحله خزانه گیری با مشکل مواجه نشویم.
تاثیر زمین بر کیفیت برنج
عامل دیگری که در کیفیت برنج تاثیرگذار است زمین می باشد. زمین کشاورزی بایست چندین بارشخم زده شود، ترجیحا یک بار در اواسط اسفند ماه و دو بار قبل از کاشت برنج. همانطور که می دانید برنج محصولی می باشد که به آب فراوان احتیاج دارد. از این رو زمین مورد استفاده باید کاملاً هموار باشد تا در روند آبرسانی در تمامی نقاط زمین ، آب به طور یکنواخت پخش شود. کم آبی صدمات جبران ناپذیری را به برنج وارد می کند. از جمله این صدمات میتوان به رویش فراوان علف های هرز، ضعیف شدن برنج و حتی سوختن برنج اشاره کرد. نکته دیگر این است که زمین قبل از کاشت برنج بایست سم پاشی شود تا از رویش علف های هرز جلوگیری کند. در این مرحله باید توجه داشت که سم پاشی نادرست و با درصد بالا موجب از بین رفتن خود برنج می شود.
زمین مورد استفاده باید کاملا نورگیر باشد و به هیچ وجه در هیچ ساعات از روز سایه روی برنج نباشد چون هر جایی از زمین که در محدوده سایه درختان، خانه و ساختمان باشد برنج آن محدوده کاملاً بی کیفیت و گاهاً دانه های برنج پوچ به عمل می آیند. نکته آخر در رابطه با زمین کشاورزی که باید به آن توجه گردد، که در اغلب موارد بی اهمیت تلقی می شود این است که چندین سال از یک گونه برنج به طور مداوم استفاده نشود. به عنوان مثال اگر پنج سال پشت هم از گونه هاشمی کاشت شد یک یا دو سال از گونه دیگری همانند صدری کاشت شود چون هر گونه از برنج خصوصیاتی متفاوت دارند و تاثیر متفاوتی برروی زمین می گذارند.
آب رسانی و تاثیر آن بر کیفیت برنج
در ارتباط با عامل آبرسانی می توان گفت که بعد از کاشت برنج 15 تا 20 روز وجود آب در زیر بوته ها اجباری است و بعد از دو هفته می توان آبیاری را به شکل متناوب ادامه داد (آبیاری در حد یکی دو روز تا جایی که زمین ترک مویی بردارد). این نوع آبیاری برای خروج گازهای مضر الزامی است. آبیاری متناوب تا زمان گلدهی بوته ها نیز ادامه پیدا می کند و حدودا 20 روز مانده به برداشت برنج بطور کامل قطع می گردد.
شرایط آب و هوایی
شرایط جوی تقریباً تنها عاملی است که به شانس بستگی دارد!! برنج محصولی است که شدیداً به نور خورشید نیاز دارد. شرایط آب و هوایی ایده آل برای برنج یک هوای کاملا آفتابی و به دور از باد و باران است. باد و باران به خصوص موقع برداشت و حتی ۲۰ روز قبل از برداشت یکی از دلایل سیاه شدن، شکسته شدن و در نتیجه کیفیت پایین برنج می باشد. اگر باد باعث شکسته شدن ساقه های برنج شود کمترین مقدار برنج را برداشت خواهیم کرد.
ابزار آلات مورد استفاده
یکی دیگر از عوامل تاثیرگذار دستگاههایی هستند که در مرحله کاشت و برداشت استفاده می شود. مراحل کاشت و برداشت را می توان به روش سنتی انجام داد یعنی با استفاده از نیروی انسانی و با کمک دست. اما اگر بخواهیم از روش مکانیزه استفاده کنیم در مرحله کاشت از دستگاه نشا استفاده میشود این دستگاه نباید مستهلک و قدیمی باشد و همچنین فردی که مسئول هدایت و تنظیمات این دستگاه است بایست کاملا به دستگاه مسلط باشد . در مرحله برداشت هم از دستگاه دروگر و انواع کمباین ها استفاده می شود در این مرحله هم دستگاه باید کاملاً سالم و بی نقص باشد تا به خوشه های برنج و دانه های برنج صدمه نزند که باعث شکستگی آنها شود و همچنین قسمت خرمنکوب دستگاه کمباین بایست توانایی این را داشته باشد که تمامی دانه های برنج را از خوشه جدا سازی کند .
کارخانه های شالیکوبی
کارخانه های شالیکوبی باید تمامی مراحل تبدیل شالی به برنج سفید را با دقت و بدون عجله انجام دهند اگر هر کدام از مراحل تبدیل شالی به برنج سفید انجام نشود یا حتی درست انجام نشود با کیفیت پایین برنج مواجه خواهیم بود
