پخش مواد غذایی چیست ؟ نکات مهم، ایده ها و چالش ها
پخش و توزیع مواد غذایی به فرایند جمعآوری محصولات از تولیدکنندگان، ذخیره آنها در شرایطی متناسب با نوع کالا و در نهایت پخش مواد غذایی بین انواع فروشگاه زنجیره ای مواد غذایی، رستورانها، هتلها و اماکن مشابه، طبق فرایندی استاندارد گفته میشود. مواد غذایی لزوما به خوراکیها محدود نمیشود و میتواند شامل محصولات لازم برای مصرف غذا؛ مانند ظروف، دستمال و فنجان نیز باشد.
پخش مواد غذایی (Food Distribution) زیرمجموعهای از پخش و توزیع محسوب میشود و طی این فرایند، رعایت استانداردهای منحصربهفرد هر محصول اهمیت دارد. عدم توجه به این موارد میتواند مشکلات متعددی را (از جمله ایجاد بیماریها و مسمومیتهای غذایی) به وجود آورد و در نهایت به ضرر تولیدکننده، توزیعکننده و مصرفکننده تمام خواهد شد.
پخش مواد غذایی چطور کار میکند؟
توزیع محصولات غذایی به سه زیرساخت نیاز دارد:
زیرساخت ترابری برای انتقال کالا (مانند وسیله نقلیه، جادهها، فرودگاهها و بنادر)
فناوری مورد نظر برای جابجایی و ذخیره، متناسب با نوع محصول (از جمله یخچالها، تجهیزات و انبارها)
منابع کافی و موردنیاز براساس تقاضا (کالا و محصولات مورد نظر)
هنگام پخش مواد غذایی ، باید علاوه بر حمل و نقل، به شرایط نگهداری نیز توجه شود. برای مثال شرایط نگهداری غذاهای دریایی، سبزیجات یا لبنیات با یکدیگر متفاوت هستند. این تفاوتها گاهی آنقدر زیاد میشود که بعضی از تولیدکنندهها تنها با یک نوع خاص از توزیعکنندگان همکاری میکنند که شرایط نگهداری و انتقال محصولاتشان را دارند.اغلب شرکتهای پخش به شکل مستقل کار میکنند، بعضی از آنها انبارهایی برای نگهداری محصولات تهیهشده تا زمان فروش یا تحویل آنها به فروشگاههای زنجیرهای، خردهفروشان و مصرفکنندگان دارند. بعضی دیگر به یخچال مجهز هستند و مواد غذایی را مستقیما به خردهفروشی یا مصرفکننده میرسانند. بسیاری از شرکتهای پخش، عمدهفروش هستند، محصولات را تهیه میکنند و بعد با بازاریابی به فروش میرسانند
پخش مواد غذایی چه اهمیتی دارد؟
یک سوپرمارکت هرگز زمان، دسترسی و توانایی لازم برای برقراری ارتباط با یکایک تولیدکنندگان محصولات غذایی را ندارد! تصور کنید هر فروشگاهی بخواهد نمایندگانی به مناطق مختلف، مانند زمینهای کشاورزی بفرستد تا برای خرید محصولات آنها، مذاکره کنند! از سوی دیگر، یک کشاورز نیز تنوع و حجم کافی در محصولات خود ندارد که بتواند با یکایک فروشگاههای مواد غذایی و خردهفروشان ارتباط برقرار کند. توزیعکنندگان پل ارتباطی خردهفروشان و تولیدکنندگان هستند. آنها محصولات را میخرند، انبار میکنند و در حجم مورد نیاز به فروشندگان میفروشند.مطالعات نشان میدهد گاهی تا 32% از موادغذایی در حین انتقال از بین میرود. همچنین کالاهای فاسدشدنی حدود نیمی از عمر مصرف خود را در فرایند حمل و نقل میگذرانند. سالانه میلیاردها دلار غذا تنها به دلیل ضعف حمل و نقل و تخریب در حین انتقال به هدر میرود. این موضوع به کسب و کارها آسیب میزند، مواد غذایی قابل استفاده را که میتوانست افراد بسیاری را سیر کند، از بین میبرد و محیط زیست را نیز تحت تاثیر قرار میدهد. به همین دلیل برای مصرفکننده، تولیدکننده و تمامی واسطهها، پخش مواد غذایی و توزیع آن اهمیتی انکارناشدنی دارد.
انواع پخش مواد غذایی
بهطور کلی دو نوع پخش وجود دارد:
پخش به روشهای سنتی، طی قرادادهای ثبتشده به عمدهفروشان
پخش مویرگی که بهینهتر، کاربردیتر و مدرنتر است و البته سود بیشتری برای کسب و کار به همراه دارد. در پخش مویرگی مواد غذایی، همه واسطهها حذف میشوند و محصولات بهطور مستقیم به دست مصرفکنندگان میرسند.
حمل و توزیع نقدی: در این روش، توزیعکنندگان انبارهایی را برای بازدید، انتخاب و فروش مواد غذایی فراهم میکنند. مصرفکننده با مراجعه به این انبارها، محصولات غذایی مورد نظر خود را تهیه میکند.
توزیع دوباره: در این روش محصولات غذایی مستقیم به فروش نمیرسند، بلکه از تولیدکننده خریداری و بین توزیعکنندگان کوچکتر که توانایی خرید عمده را ندارند، به فروش میرسند.
پخش تخصصی: توزیعکنندگانی که در نقل و انتقال یک نوع محصول خاص تخصص دارند و تجهیزات مناسب برای آن دسته محصولات برای آنها مهیا است، صرفا به پخش همان محصولات غذایی میپردازند.
پخش عمومی: این شکل از توزیع به پخش همه محصولات در حجمهای بالا، با مزایا و تخفیفهای قابل توجه میپردازد.