انواع سیستم لوله کشی برای رفع نیاز جا به جایی مایعات و گازها و همچنین ایجاد حفاظ از تأسیسات حساس مثل کابلهای برق، تنوع فراوانی یافته است.
انواع لوله را میتوان به عنوان ابزاری ساخته شده از فلز، پلاستیک و حتی موادی مثل چوب، بتن و فایبرگلاس یافت. از لولهها برای جا به جایی مایعات، گازها، فاضلاب و ذرات ریز استفاده میشود.
به طور کلی یک سیستم لوله کشی شامل اتصال کامل تجهیزات لوله، از جمله لوله، اتصالات، پمپها، عایق، مبدلهای حرارتی، شیرها و مخازن است که به صورت یکپارچه به هم متصل شدهاند.
به غیر از کاربرد شایع سیستمهای لوله کشی در ساختمان سازی، این سیستمها را میتوان شریان اصلی فرایندهای صنعتی در کارخانجات و صنایع بزرگ دانست.
ازانواع لوله لوله کشی ساختمان میتوان به لوله کشی آب، گاز، فاضلاب و سیستم گرمایشی اشاره کرد
مواد مورد استفاده در انواع لوله کشی
فولاد
بیشترین ماده مورد استفاده در انواع سیستمهای لوله کشی فولاد است. لولههای فولادی در دو نوع بدون درز و جوشی در سیستمهای لوله کشی مورد استفاده هستند.
چدن
چدن مقاومت بالایی در برابر خوردگی و سایش دارد به همین دلیل برای لوله کشی سیستمهای خطوط آب زیرزمینی مناسب است.
مس
با توجه به گران بودن مس از این فلز در لوله کشیهای دقیق که دما عامل مهمی نیست استفاده میشود.
از جمله ویژگیهای لولههای مسی این است که نشتی ندارند، آب را آلوده نمیکنند، عمر طولانی و دوام زیادی دارند.
پلاستیک
یکی از پرکاربردترین مواد برای لوله کشی پلاستیک است. لولههای پلاستیکی بیشتر در صنایع ساختمان سازی مورد استفاده قرار میگیرند.
لولههای پلاستیکی ارزان، منعطف، سبک و مقاوم هستند به همین دلیل در سیستمهای لوله کشی خانگی کاربرد بسیار زیادی دارند.
این لولههای زنگ نمیزنند و برای سیستم فاضلاب ایده آل هستند.
الزامات لوله کشی
در انواع سیستم لوله کشی یک سیر الزامات هست که حتماً باید رعایت شود:
لوله کشی باید به گونهای باشد که لوله و اتصالات آن وزن زیادی را به سیستم تحمیل نکنند.
تکیه گاه لوله باید به گونهای تنظیم شود که از افتادگی لولهها جلوگیری کرده و در عین حال اجازه حرکت آزادانه لوله برای پاسخ به انقباض و انبساط طبیعی را فراهم کند.
در صورتی که لوله کشی نیاز به تخلیه مداوم بخار دارد (مانند لوله کشی فاضلاب)، نقاط مناسب برای خروج بخار در آن در نظر گرفته شود.
برای لوله ها عایق مناسب در نظر گرفته شود تا از نظر ضربه، خوردگی و فرسایش در امان باشند.

بهترین روش لوله کشی آب
۱. لوله کشی سنتی
در این روش لولههای آب وارد ساختمان شده و از هرجایی که امکان آن وجود داشته باشد انشعاب گرفته میشود. روش سنتی با لولههای فولادی انجام میشد که معایبی همچون خوردگی و وزن سنگین را داشت.
به مرور استفاده از لولههای پلاستیکی در آن رواج پیدا کرد.
۲. لوله کشی انشعابی
در این روش انشعاب هر واحد از رایزر اصلی گرفته شده و بین لوله آب سرد و گرم هم تفاوتی وجود ندارد. این شیوه لوله کشی با استفاده از لولههای پلاستیکی انجام میپذیرد.
۳. لوله کشی کلکتوری
این روش لوله کشی جزو روشهای مدرن محسوب شده و در آن بر خلاف روش انشعابی که از انشعاب اصلی برای هر واحد یک لوله کشیده میشد، در این روش برای هر واحد یک شیر مستقل در نظر گرفته میشود که به سایر واحدها ربطی ندارد.
این روش برای ساختمانهای با تعداد واحد بالا روش مناسبی است و از افت فشار آب به دلیل انشعاب زیاد جلوگیری میکند.
این روش به صورت روکار انجام نمیشود و برای پیاده سازی آن نیاز به کنده کاری و نصب لولههای در عمق دیوار و کف ساختمان نیست.
بهترین روش لوله کشی فاضلاب
۱. لوله کشی فاضلاب سنتی
این روش در ساختمانهای قدیمی استفاده میشود. در این روش بعد از کارگذاری لولههای فاضلاب و سیفونهای مربوطه، لوله کشی را زیر مصالح ساختمانی دفن میکنند.
این روش لوله کشی در هنگام اجرا هزینه کمتری دارد. ولی اگر سیستم لوله کشی دچار عیب شود، هزینه کندن و تعمیرات بسیار زیاد خواهد بود.
۲. لوله کشی فاضلاب زیر سقفی
در روش لوله کشی فاضلاب زیر سقفی لولهها به جای این که در زیر مصالح مدفون شوند در زیر سقف طبقه پایین قرار داده میشوند.
از جمله مزایای این روش این است که لولهها در آن تحت فشار نیستند و امکان دسترسی و تعمیر آن بسیار آسانتر از روش سنتی است.
