یکی از مهمترین بخشهای دهان که شاید توجه چندانی به آن نشود، لثهها است. بسیاری از افراد تصور میکنند که لثهها تنها یک بافت صورتیرنگ برای نگهداری از دندانها هستند و نیاز به مراقبت خاصی ندارند. اما باید بدانید که لثه تنها یک بافت نگهدارنده نیست و عدم مراقبت از آن میتواند باعث ایجاد بیماریها و عفونت لثه شود. عفونت لثه معمولا دردناک است و ممکن است به اندازه درد دندان شما را آزار دهد. به همین دلیل بهتر است قبل از اینکه لثهها عفونت کنند، کاری برای محافظت از آنها بکنید.
چگونه دندان عفونی میشود؟
هنگامی که باکتری از طریق تراشه، ترک یا حفره وارد دندان میشود، دندان را آلوده میکند. در صورت رعایت نکردن یک سری موارد، فاکتور خطر ابتلا به عفونت دندان افزایش مییابد. مواردی از قبیل بهداشت نامناسب دندان از جمله مسواک نزدن دوبار در روز و نخ دندان نکشیدن، یک رژیم غذایی با قند بالا از جمله خوردن شیرینی و نوشیدن نوشابه، خشکی دهان که اغلب به دلیل افزایش سن یا به عنوان یک عارضه جانبی از برخی داروها ایجاد میشود، باعث ایجاد عفونت دندان میشود.
بهتر است با مشاهده نشانههای آبسه دندان که شامل درد شدید دندان به صورت مداوم و ضرباندار به استخوان فک، گردن و گوش، حساسیت به گرما و سرمای شدید، حساسیت به فشار، جویدن یا گاز گرفتن، تب، ورم صورت یا گونه، غدد لنفاوی نرم و متورم زیر فک یا گردن، نشت مایعی بد بو و بد مزه در صورت پارگی آبسه در دهان، مشکل در تنفس و بلعیدن، هر چه سریعتر نزد یک دندانپزشک بروید.
درمان ریشه دندان عفونی به چه طریقی انجام میشود؟
جراحی ریشه دندان هم یک روش معمول است که برای از بین بردن عفونت و درمان دندان استفاده میشود. برای انجام این کار، دندانپزشک با فرو رفتن در دندان شما، بافت مرکزی دندان بیمار یعنی پالپ را برداشته و آبسه را تخلیه میکند. سپس اتاق پالپ دندان و کانالهای ریشه را پر و مهر و موم میکند. دندان ممکن است برای تقویت آن به تاج نیاز داشته باشد. به خصوص اگر این یک دندان پشتی باشد که به مقاومت بالاتری نیاز دارد. اگر از دندان ترمیم شده خود به درستی مراقبت کنید، میتوانید آن را تا آخر عمر داشته باشید و هیچگاه دندان شما دچار آسیب یا عفونت مجدد نخواهد شد.
البته در مواردی هم که راهی برای نجات دندان آسیب دیده وجود نداشته باشد، دندانپزشک دندان شما را میکشد و آبسه را تخلیه میکند تا از شر عفونت خلاص شوید. پس از آن احتمالا آنتی بیوتیک تجویز میکند. اگر عفونت محدود به محل آبسه باشد، ممکن است نیازی به آنتی بیوتیک نباشد. اما اگر عفونت به دندانهای اطراف، فک یا مناطق دیگر شما سرایت کرده باشد، دندانپزشک احتمالاً یک نوع آنتی بیوتیک را برای جلوگیری از گسترش بیشتر آن تجویز میکند. اگر سیستم ایمنی ضعیفی دارید، ممکن است آنتی بیوتیک را نیز توصیه کند. علاوه بر این، دندانپزشک شما ممکن است یک سری مراحل دیگر را برای کمک به کاهش ناراحتی و درد دندان توصیه کند. مثلا اینکه دهان خود را با آب نمک گرم بشویید و در صورت نیاز از مسکنهای بدون نسخه مانند استامینوفن و ایبوپروفن استفاده کنید.
مراقبت های پس از جراحی ریشه باقی مانده در لثه
پس از استخراج، ضروری است که از بایدها و نبایدهایی که برای بهبودی دندان انجام میدهید آگاه باشید. دندان پزشک دستورالعملهای مفصلی را در مورد نحوه مراقبت از بهداشت دهان و دندان بعد از عمل جراحی به شما ارائه میدهد. شما باید به بدن خود زمان بدهید تا بهبودی کامل را به دست آورید. هیچ گونه حرکت سنگین یا حرکتی که باعث تکان خوردن یا حرکت اجباری سر شما شود، انجام ندهید. برای چند روزی به خوردن غذاهای سرد و نرم پایبند باشید.
با بهبود دندان میتوانید غذاهای گرم و جامد را به مرور بخورید. محل استخراج دندان را تحریک نکنید و بگذارید روند بهبود خودش به مرور طی شود. حداقل ۴۸ ساعت پس از استخراج سیگار نکشید. مواد شیمیایی موجود در سیگار از لخته شدن و ترمیم مناسب جلوگیری میکند. بعد از ۲۴ ساعت از انجام عمل میتوانید دهان خود را با آب نمک گرم بشویید. از یک دوم قاشق چای خوری نمک در یک فنجان آب استفاده کنید. معمولا بیشترین تورم و خونریزی طی یک یا دو روز پس از جراحی پایان مییابد و بهبودی اولیه حداقل دو هفته طول میکشد.
همان طور که گفتیم، پزشک شما قطعا به شما دستورالعملهای مفصلی در مورد اینکه چه کاری باید انجام دهید و چه انتظاری بعد از جراحی دارید، به شما میدهد. اگر سوالی دارید، قبل از اینکه از مطبدندانپزشکی خارج شوید، حتما آن را از پزشک بپرسید. فراموش نکنید که شما جراحی دندان انجام دادهاید.
بیمار حتی پس از یک استخراج ساده، باید انتظار برخی ناراحتیها را داشته باشد. ناراحتیهایی که معمولاً خفیف هستند و خیلی زود برطرف میشوند. تحقیقات نشان داده است که مصرف داروهای ضد التهاب غیر استروئیدی، میتواند درد پس از کشیدن دندان را تا حد زیادی کاهش دهد. این داروها شامل ایبوبروفن و سایر داروهای مسکن هستند. دوز مصرفی پزشک را ۳ تا ۴ بار در روز مصرف کنید. پیش از، از بین رفتن بی حسی موضعی اولین قرصها را مصرف کنید. مصرف آنها را به مدت سه روز ادامه دهید و دستورالعملهای کامل را از پزشک خود بخواهید.