یک پالایشگاه نفتی ترکیبی پیچیده از تجهیزات پیشرفته، ماشین آلات و شریانهاست. انواع شیرها، مبدلهای حرارتی، دیگهای بخار، برجهای تقطیر، توربینهای هیدرولیک و گازی، جداکنندهها، پمپها و کمپرسورها، ولوهای صنعتی، ابزاردقیق، خشککنها و دمندهها در یک مجتمع نفتی یا پتروشیمی به چشم میخورد. (نکات مرتبط با تعمیر و نگهداری پمپ های صنعتی، تعمیر و نگهداری توربین ها، تعمیر و نگهداری کمپرسورها و تعمیر و نگهداری ولوهای صنعتی را در این لینکها بخوانید)
سالها و بعضاً دههها برای مهندسی و ساخت یک مجتمع پتروشیمی و یا یک پالایشگاه وقت، انرژی و سرمایه صرف میشود. این واحدهای صنعتی برای کار 24 ساعته، در طول 7 روز هفته و در 365 روز سال طراحی میشوند و صدها و هزاران نفر پرسنل در آن مشغول به کار میشوند.
به عنوان مثال در یک مجتمع نفتی، درست پس از آغاز بهرهبرداری بخش مهمی از هزینهها، تعمیر و نگهداری پالایشگاه میشود. توقف تولید در یک مجتمع نفتی، گاز و یا پترشیمی میتواند هزینههای غیرقابل جبرانی را به مجموعه وارد نماید. دسترسی به نیروی انسانی متخصص، سیستم شناسایی کارهای نگهداری و تعمیرات و برنامهریزی این امور در کنار مسائل مرتبط با تامین قطعات و اقلام مصرفی مورد نیاز از مصائب این حوزه میباشد.
ارزش دارایی های فیزیکی در معرض هزاران تهدید!
تمامی تجهیزات در یک واحد صنعتی در برابر فرسایش ناشی از گذر زمان هستند. فرآیند تولید که در آن فشار زیاد، دمای بالا و مواد خورنده جز شرایط معمول کار تجهیز محسوب میشوند، محیطی سخت و آسیبزننده برای داراییها ایجاد میکنند. به همین دلیل است که از رده خارج شدن و خرابی بخشی جدایی ناپذیر از کار محسوب میشود، اما تعمیرات و نگهداری تجهیزات نفتی بر اساس یک برنامه زمانی که به خوبی اولویتبندی شده و بر اساس آنالیز قابلیت اطمینان طرح ریزی شده است می تواند اثر این خرابیها را به حداقل برساند.
امور پیشگیرانه در تعمیرات و نگهداری تجهیزات نفتی
نگهداری و تعمیرات پیشگیرانه در فواصل معین زمانی که بر اساس سن و عمر باقیمانده تجهیز برنامهریزی شدهاند انجام میشود. تکرار بازدیدها و عملیات نگهداری بر اساس احتمال و عواقب خرابی تجهیز مورد نظر زمانبندی میشوند. این نوع امور نگهداشت معمولاً در زمان خاموشی یا از رده خارج شدن تجهیز به صورت کامل انجام میشوند تا از بازدیدهای غیرضرری و هزینههای تحمیلی جلوگیری شود. طیف متنوعی از کارها از جمله، نظافت، آچارکشی، تعویض روغن، روانکاری یا تعویض فیلترها و … از جمله فعالیتهای پیشگیرانه نت محسوب میشوند. وقتی سخن از نت پیشگیرانه در تعمیرات و نگهداری تجهیزات نفتی به میان میآید، ایجاد تعادل میان سه پارامتر هزینه، ریسک و عملکرد اجتنابناپذیر است. برای رسیدن به تعادل بهینه در این مثلث، توان اجرایی پرسنل، دسترسی به ابزارآلات و قطعات و البته برنامهریزی اجرایی صحیح از الزامات کار محسوب میشوند.
مراقبت از تجهیزات، بخش مهمی از وظایف تیم نگهداری و تعمیرات
نت پیش بینانه اما به عنوان یک فرآیند همیشه در حال اجرا، وضعیت فعلی تجهیز را رصد میکند. این همان چیزی است که به نام پایش وضعیت نیز میشناسیم و اجرای صحیح آن بخش جدا نشدنی از برنامه تعمیرات و نگهداری تجهیزات نفتی و پتروشیمی محسوب میشود. اطلاعات میتواند توسط سنسورها و در یک سیستم و یا توسط نیروهای متخصص و به کمک ابزارهای مخصوص اندازه گیری شده و وارد سیستم نرم افزار مدیریت دارایی فیزیکی و یا نرم افزار CMMS در دسترس شود. بسیاری از دستورکارها در این زمینه، شامل بازدید چشمی و نظارت بر وضعیت اجزاء و سیستمها است. این کار نیازمند توان فنی بالا و برنامهریزی دقیق است که حالت بهینه از منظر ریسک و هزینه ایجاد کند. بازدید چشمی وضعیت یک شیر یا پمپ از نظر نشتیهای احتمالی، بازدید یک دمنده از نظر صدا و ارتعاش غیرعادی، انواع تستهای غیرمخرب (Non-Destructive) که بر روی تجهیزات ثابت و دوار انجام میشوند مانند آشکارسازی ترکها، تستهای اولتراسونیک، آنالیز روغن و …. همه و همه از تیپهای دستورکارهایی هستند که هدفشان جلوگیری از بروز خرابی است.