کودکان در هفت سال ابتدایی زندگیشان، مهمترین آموزشها را دریافت میکنند و اساسی ترین مهارتهای انسانی در آن ها پایه گذاری میشود. چرا دورهی پیش دبستانی بنیان گذاری شد؟ به این دلیل که، کودکان در این سنین حساس زیر نظر متخصصان کودک و با یک برنامه جامع و کامل تمام مهارتهای لازم و سازنده را بیاموزند و به بهترین شکل ممکن آماده ورود به مدرسه شوند.
شرکت در دورهی پیش دبستانی، تعامل با مربی و همسالان را به کودک میآموزد و زمینهی فکری کودک را برای یادگیری مفاهیم پایه در دبستان آماده میکند. گذراندن دوره در قبل از ورود به دبستان باعث پذیریش استقلال در کودک و آسان شدن فرایند جدایی از پدر و مادر میشود و مهارت دوستیابی در کودکان را تقویت میکند. در این دوره مهارتهای اجتماعی به کودک آموزش داده میشود و تمام مهارت های آموزشی در پیش دبستانی موجب اهمیت یافتن شرکت در این دوره میشود و مربی پیش دبستانی نقشی بهسزا در این مهم ایفا میکند.
چه آموزشهایی در پیش دبستانی به کودکان داده میشود؟
در پیش دبستانی، عمده تمرکز بر پرورش و تقویت مهارتهای مهم کودک است و یادگیری مفاهیم پایه و اولیه به صورت بازی محور به کودکان آموزش داده میشود. مهارتهای ارتباطات اجتماعی، مهارتهای حرکتی، مهارتهای گفتاری، مهارتهای شنیداری و توجه و مهارت حل مشکل از جمله مهارت های آموزشی در پیش دبستانی است؛ به علاوه مربی سعی دارد تا هنر و خلاقیت کودکان را تقویت کند و مفاهیم اولیهای را مانند علوم و ریاضی به کودکان آموزش دهد.
لیست مهارت های آموزشی در پیش دبستانی
1. مهارت ارتباط اجتماعی
کودک از طریق یادگیری و بازی در کنار همسالانش تعامل و احترام را میآموزد، از انجام فعالیتهای گروهی لذت میبرد و از همین طریق، کار تیمی و دنبال کردن یک هدف به صورت گروهی را یاد میگیرد. ارتقای مهارت اجتماعی در کودک باعث میشود بتواند احساسات و خواستههایش را به دیگران ابراز کند. مهارت اجتماعی، بسیاری از تواناییهای دیگر را تقویت میکند، مثل مهارت دوستیابی یا توانایی ابراز وجود، نه گفتن و دفاع از حق خود، از این رو تقویت این مهارت در شخصیت کودک، بسیار حائز اهمیت است.
2. مهارتهای حرکتی
در سنین کودکی تقویت عضلات بدن، افزایش قدرت جسمی، توسعه استقامت و تعادل، از طریق پرورش مهارت حرکتی صورت میگیرد. بسیار مهم است که مهارت حرکتی قبل از ورود به دبستان تقویت شود، چرا که مهارت حرکتی ضعیف در دوران مدرسه منجر به تمرکز و تعادل ضعیف، ضعف در نوشتن و نشستن در نیمکت و عدم تمایل کودک به انجام فعالیتهای ورزشی و تربیت بدنی، میشود. مهارت حرکتی درشت شامل حرکاتی مانند دویدن، پریدن، لیلی کردن است و مهارت حرکتی ظریف، توانایی استفاده از انگشتان دست است؛ مانند قیچی کردن کاغذ که البته هر دو تاثیر بهسزایی در آماده شدن کودک برای دبستان دارد گفتنی است که این مهارت، ازمهم ترین مهارت های آموزشی در پیش دبستانی است.
3. مهارت گفتاری
در برنامه آموزشی که پیش دبستانی و مربی برای آموزش کودکان تدوین میکنند، تمرینها و بازیهایی برای توسعه مهارت گفتاری در نظر میگیرند. در محیط مجموعه، کودک بهواسطه صحبت با همکلاسیهایش و گوش دادن به کلام مربی، توانایی کلامی خود را بهبود میبخشد. دایره واژگان جدیدی که کودک در طی این دوره میآموزد، گفتار کودک را ارتقا میدهد و با انجام فعالیتهایی نظیر شعرخوانی، قصه خوانی، انجام نمایش کودکانه و اجرای سرود، قدرت کلام کودک پیشرفت اساسی مییابد.

4. مهارت شنیداری و توجه
مهارت شنیداری بر گفتار و مهارت کلامی کودک تاثیر پراهمیتی دارد، کودک با شنیدن و توجه به صحبت کردن دیگران، حرفها و آواها را فرا میگیرد و در گفتارش از آن استفاده میکند، مهارت گفتاری بر پایه حافظه شنیداری بنا میشود. نه تنها مهارت شنیداری تاثیر قابل توجهی در پرورش توان گفتاری دارد، بلکه مشکل در توانایی شنیداری باعث میشود کودک نتواند آواها و واژهها را تشخیص دهد و این مشکل تاثیر نگران کنندهای در روند تحصیل کودک دارد، چرا که مانع درک صحبتهای مربی و معلم میشود. در پیش دبستانی توانایی شنیداری و توجه کودک پرورش مییابد و درصورت شناسایی مشکلی در حافظه شنیداری، مربی و مشاوره مرکز اقدام به درمان و اصلاح این اختلال میکنند.
5. مهارت حل مشکل
مهارت حل مسئله یا مشکل، مهارتی است که در طول زندگی کودک چه در دبستان و چه در بزرگسالی به کمک کودک برای حل چالشها میآید. مهارت حل مشکل به معنی شناسایی و روبهرو شدن با مشکل، پیدا کردن راهحلهای عملی، ارزیابی برای یافتن بهترین راه حل و درنهایت عملی کردن آن است. مهارت حل مسئله با قراردادن کودک در موقعیتهای نسبتا چالشبرانگیر یا پرسیدن سوالاتی است که ذهن کودک را به چالش بکشد، به این شکل قدرت فکر کودک فعال میشود.
6. پرورش خلاقیت
داشتن تفکر خلاق از کلیدهای موفقیت در حوزه کاری است؛ تفاوت انسانهای موفق جهان با سایر انسانهای عادی، داشتن تفکر خلاقانه و ایجاد نوآوری در زمینه کاریشان است. شاید عجیب باشد اما خلاقیت بیشتر از آن که یک خصلت ذاتی باشد یک مهارت اکتسابی است و بهترین زمان برای پرورش و تقویت این مهارت دوران پیش دبستانی است چرا که ورود به دبستان و الزام پیروی از یک سری الگوهای از پیش تعیین شده باعث توقف قدرت خلاقیت در کودکان میشود.

