تابلو های برق صنعتی با توجه به پیشرفت تکنولوژی در دهه های اخیر به جز اصلی صنعت و ساختمان تبدیل شده اند. در گذشته این تابلو ها با قطعات صرفا مکانیکی ساخته می شدند اما امروزه در کنار استفاده از این قطعات، استفاده از PLC و Inverter نیز متداول شده است. در این مقاله انواع تابلو برق صنعتی آشنا می شویم.
تابلو برق مجموعه ای است از فیوزها، کلیدها، رله ها و وسایل حفاظت و کنترل انرژی الکتریکی. تابلو برق به زبان ساده جایی است که در آن منبع تغذیه ورودی به مدارهای مختلفی اعمال می شود که هر کدام از این مدارها توسط فیوزها و سوئیچ گیرها (switchgear) و سایر تجهیزات محافظت و کنترل می شود.
سوئیچ گیر به مجموعه ای از تجهیزات ایزوله کننده و محافظی مثل فیوز، مدارهای بریکر و کلیدهای قطع کننده جریان گفته می شود.
هر تابلو برق شامل واحدهای عملیاتی متفاوتی است که هر کدام از این قسمت ها برای انجام یک هدف خاص از اجزای مکانیکی و الکتریکی متفاوتی تشکیل شده است. در نتیجه یک تابلوی برق باید متناسب با هدف و کاربرد خاص آن، مطابق با استاندارها طراحی شود.
تقسیم بندی تابلو برق از نظر عملکرد تابلو
تابلو های قابل برنامه ریزی: در این تابلو ها از LOGO یا PLC به صورت متداول استفاده می شود و برای مقاصد پیشرفته و بزرگ صنعتی مورد استفاده قرار می گیرد.
تابلو های کنترل موتور یا کنترل روشنایی: در این تابلو ها به صورت متداول از مدارات متداول کنتاکتوری استفاده می شود.
تابلو های خازنی : در این تابلو ها از خازن برای اصلاح ضریب قدرت استفاده می شود.
انواع تابلو برق از نظر محل نصب
تابلو برق ها از لحاظ مکان نصب آن ها به دو دسته تابلو برق داخلی و تابلو برق بیرونی تقسیم می شوند:
تابلو برق بیرونی Outdoor
به دلیل قرار گرفتن این تابلو برق در فضای باز باید جنس تابلو برق در برابر شرایط مختلف جوی مقاوم باشد، تحمل دمایی بالایی داشته باشد و نیز در برابر نفوذ رطوبت ، آب بندی گردد.
برای این منظور استانداردهای طراحی و ساخت خاصی را باید رعایت کرد. سقف این تابلو ها باید نسبت به بدنه آن ها از هر طرف 5 سانتی متر بزرگتر باشد و از هر طرف امتداد داشته باشد. درب آن از جلو باز شود و بدنه آن درز گیری شده و آب بندی شده باشد ضخامت بدنه آن باید حداقل 2 میلی متر باشد.
رنگ بدنه آن باید از جنس رنگ مقاوم در برابر نور خورشید باشد. قفل مناسبی برای آن تعبیه شده باشد و نسبت به زمین در ارتفاع مناسبی قرار گیرد. برای این منظور تابلو باید روی سکویی به ارتفاع20 الی25 سانتی متری قرار گرفته و این سکو از هر جهت 10 سانتی متر از لبه تابلو بزرگتر باشد. ابعاد استاندارد برای تابلو برق های بیرونی ارتفاع 120 سانتی متر، عمق 40 سانتی متر و عرض بر اساس نیاز و طراحی است.
تابلو برق داخلی indoor
از این تابلو برق در فضاهای داخلی مانند سوله ها، کارگاه ها و سالن ها استفاده می شود. دارای دو مدل، دسترسی یک درب از جلو و دسترسی دو درب از طرفین می باشد که بسته به محل نصب و نیاز از هر کدام از این مدل ها استفاده می شود. این تابلو باید از تجهیزات داخل ان در مقابل ضربه و صدمات فیزیکی محافظت کرده و نیز از ایمنی مناسب جهت جلوگیری از آتش سوزی برخوردار باشد.