تلفن های هوشمند از زمان عرضه‌شان تا به امروز، کاربرد دستگاه‌های بی شماری را از زندگی بشر از بین برده‌اند. گوشی ها به تدریج جای پخش‌کننده‌های موسیقی را گرفتند و حتی به حوزه کاربرد رایانه های شخصی ورود کرده و کاربرد آنها را کاهش دادند؛ اما نقطه اوج در چرخه تکامل تلفن‌های هوشمند، اضافه شدن قابلیت فیلمبرداری و دوربین به آنها بود. این ابتکار در ابتدا به علت کیفیت نه چندان مناسب دوربین، تأثیر زیادی بر کاربرد دوربین‌های دیجیتال نگذاشت؛ ولی در حال حاضر این عرصه متحول شده و موبایل‌هایی ساخت و عرضه می‌شوند که به سادگی قادر هستند از نظر کیفیت عکاسی با دوربین‌های دیجیتال خانگی به رقابت پرداخته و در بازار عرضه بر آنها غلبه نمایند. این انقلاب در صنعت گوشی های هوشمند، با مرور زمان روند شبکه‌های اجتماعی را هم به سوی محتوای تصویری سوق داد. سال **** هم اپلیکیشن اینستاگرام فعالیت خود را آغاز کرد تا اهمیت دوربین در گوشی‌های هوشمند بیش از پیش شود. ولی این پایان داستان نیست؛ عکاسان حرفه‌ای می‌گویند: «بهترین دوربین همانی است که همیشه همراه شما است.» این مثل معروف درکنار راحتی عکاسی با موبایل‌ها باعث شد تا هر روز، کاربران بی شماری، دوربین‌های دیجیتال خود را کنار گذاشته و گوشی‌های هوشمند را به جای آنها برگزینند. تلفن‌های هوشمند تمام پروسه ثبت، ویرایش و آپلود عکس را به‌صورت یک پکیج کامل دراختیار کاربران قرار می‌دهند؛ بنابراین بسته به نوع استفاده از گوشی و نیاز شما، دوربین آن می‌تواند از اهمیت بالایی برخوردار باشد.
دوربین تلفن‌های هوشمند، دنیایی از اصطلاحات تخصصی را به‌همراه دارند که گاهی این اصطلاحات بیشتر با اهداف تبلیغاتی ایجاد شده اند و اثری در امکانات و کیفیت نهایی عکسهای ثبت‌شده گوشی نمی‌گذارند. در ادامه به بررسی اساسی ترین ویژگی های ضروری در دوربین موبایل‌های هوشمند خواهیم پرداخت که به شما را در خرید یک گوشی با دوربین باکیفیت کمک خواهد کرد.
رزولوشن
متاسفانه تصور اشتباهی که در جامعه شایعه است که هرچقدر دقت حسگر یا به اصطلاح، «روزلوشن» دوربین افزایش یابد، کیفیت عکسهای آن هم بهبود خواهد یافت. باید گفت که این تصور غلطی است؛ و کیفیت پایانی عکسهای ثبت شده، به فاکتورهای دیگری هم وابسته است. با توجه به هدف شما از عکاسی، می‌تواند داشتن مگاپیکسل حسگر مورد نیاز شما را بیشتر باشد. برای برش زدن یا به‌اصطلاح «کراپ کردن»، عکس‌هایی با رزولوشن بالا قطعا بهتر خواهد بود. فکر کنید تصویری تمام قد از دوستان‌تان با میزان ۵ مگاپیکسل دارید. چنانچه بخواهید بخش‌هایی مانند سر و گردن یکی از سوژه‌ها را در عکس برش بزنید، عکسی مات و بی‌کیفیت خواهید داشت؛ ولی اگر همان عکس، با دوربینی با دقت حسگر ۱۶ مگاپیکسل ذخیره شده باشد، بعد از برش هم، تصویری با کیفیت نسبتاً مناسب خواهید داشت.درکل باید گفت، مگاپیکسل بیشتر در مواردی کاربرد دارد که قصد دارید عکسی بزرگ ثبت کنید و از درون آن، چندین عکس کوچک‌تر جدا کرده و برش دهید.
با اینکه محدودیت بیشتر در استفاده از حسگرهای بزرگ در تلفن های هوشمند، افزایش رزولوشن مساوی با تراکم بالاتر و در آخر پیکسل‌های کوچک‌تر خواهد بود. این قضیه موجب می‌شود تا هر پیکسل میزان کمتری از نور تابیده شده بر سطح حسگر را دریافت نموده و در نهایت عملکرد دوربین در محیط‌های تاریک افت زیادی پیدا کند. نویز و کم بودن جزئیات در محیط‌های کم‌نور، از بزرگترین معایب حسگر‌هایی با رزولوشن زیاد است.
اندازه‌ی حسگر
اندازه‌ی حسگر دوربین تلفن همراه، تاثیرگذارترین عامل بر کیفیت دریافتی تصاویر ذخیره شده با آن به حساب می آید. این عامل، تعیین کننده‌ی میزان نوری است که برای ثبت یک عکس دریافت میگردد. هر حسگر شامل میلیون‌ها سنسور حساس به نور می باشد که اطلاعات ضروری برای ثبت عکس را از لنز دوربین دریافت می‌کند؛ بدین ترتیب هر اندازه که حسگر دوربین بزرگ‌تر باشد، قادر خواهد بود حجم وسیع‌تری از داده‌ها را برای ثبت عکس دریافت کند و تصویر دریافتی، کیفیت بهتری خواهد داشت. البته حسگرهای بزرگ، فضای بیشتری را اشغال کرده که در تلفن‌های هوشمند ایجاد این فضا امکان‌پذیر نخواهد بود؛ همین قضیه یکی از علل اصلی کیفیت بالاتر عکاسی دوربین‌های حرفه‌ای در قیاس با دوربین‌های موبایل است (ابعاد حسگرهای فول‌فریم به‌طور متوسط ۱۰ برابر حسگرهای دوربین تلفن‌های هوشمند است).
نسبت کانونی/دیافراگم
نسبت کانونی یا دیافراگم لنز، یکی از ویژگی‌های تعیین کننده در دوربین‌های عکاسی است که به‌صورت نسبت حرف انگلیسی f بر یک عدد، تعیین می‌شود. هر اندازه که این رقم کمتر باشد، دیافراگم دوربین بازشدگی بیشتری داشته و بدین ترتیب میزان بیشتری از فوتون‌های نور به حسگر دوربین میرسند. این قضیه زمانی اهمیت بیشتری میابد که فصل داشته باشید در تاریکی شب یا نوری کم به عکسبرداری بپردازید. بنابراین چنانچه عادت و علاقه به استفاده را از دوربین موبایل تان در تاریکی شب دارید، بهتر است به‌سراغ تلفن‌هایی بروید که نسبت کانونی آنها، f/2.0 یا کمتر باشد. این قضیه همچنین باعث به ایجاد پدیده‌‌ای به نام بوکه در تصاویر می‌شود که می‌تواند فاکتوری تعیین‌کننده در افزایش جذابیت عکاسی پرتره باشد.
لرزشگیر اپتیکال تصویر
این تکنولوژی که اختصاراً OIS نامیده می‌شود، یک ماژول سخت‌افزاری است که برای بخش های درونی لنز یا حسگر دوربین تلفن، امکان حرکت در جهت های مختلف را فراهم می آورد تا بدین وسیله لرزش دست جبران گردد. این فناوری یکی از پرهزینه ترین ماژول‌های دوربین می باشد و به طور معمول در تلفن های پرچمدار به کار میرود. این ویژگی، با جبران لرزش دست، جلوی تار شدن عکس‌ها را می گیرد. جبران لرزش دست، موجب می گردد که میزان نور بیشتری به حسگر برسد و در نهایت، کیفیت عکسهای به ثبت رسیده در فضای نسبتا تاریک و نور کم نیز بهتر گردد. در صورت عدم بهره‌مندی دوربین گوشی شما به لرزشگیر اپتیکال، الگوریتم تنظیمات اتوماتیک دوربین، برای از بین بردن لرزش‌ها مجبور به بالا بردن سرعت شاتر و ایزو است که به همین دلیل عکس‌هایی با نویز بیشتر و تاریک‌تر به ثبت میرسند. ولی با وجود این سیستم دوربین دیگر از بابت ثبت لرزش‌ها نگران نخواهد بود چرا که این قابلیت باعث به کاهش سرعت شاتر و ایزو خواهد شد. همچنین چنانچه می خواهید با تلفن همراه‌تان، مدت زیاد فیلمبرداری کنید، تکنولوژی OIS کمک فراوانی به شما خواهد کرد.
عکاسی HDR
عکاسی HDR یکی از ویژگی های پرطرفدار دوربین تلفن‌های هوشمند است که در حال حاضر در بیشتر موبایل های هوشمند وجود دارد. عکس‌هایی که با این قابلیت به ثبت میرسند، دارای کنتراست بالاتر و رنگ‌های زنده و غلیظ‌تری هستند. برای ثبت این نوع از عکس ها، دوربین گوشی سه عکس متفاوت با سه کیفیت نور کم، متوسط و زیاد گرفته و سپس آنها را با یکدیگر ترکیب می‌کند. تنها چیزی که باید بدان توجه داشته باشید این است که در زمان گرفتن عکس HDR، به این علت که سه تصویر جداگانه به ثبت میرسد، لرزش دست در تصاویر ثبت شده به حداقل ممکن میرسد؛ پس چنانچه هر کدام از این سه عکس حتی ذره‌ای با هم تفاوت داشته باشند، کیفیت مناسبی به دست نخواهد آمد. اگر از دوربین تلفن خود برای عکاسی از مناظر طبیعی و شهری استفاده می‌کنید، حتما موبایلی را انتخاب و خریداری کنید که از این تکنولوژی بهره‌مند باشد.
دوربین دوگانه
سیاست جدیدی که در چند سال اخیر در ساخت گوشی‌های گران قیمت و پرچمدار توسط تولید کنندگان این دستگاه ها اتخاذ شده، استفاده از ماژول‌های دوگانه‌ی دوربین است؛بیایید با هم نگاهی به کاربرد این سیستم داشته باشیم. نقطه آغاز دوربین‌های دوگانه به سال **** میلادی باز میگردد اما در آن زمان، از دوربین دوم برای ایجاد عکسهای سه بعدی استفاده می‌شد. در حال حاضر کمپانی های مختلف تولید‌کننده از این دوربین‌ها برای ایجاد عکسهای واید یا عریض (ال‌جی جی۶)، ثبت عکسهای سیاه و سفید و کمک به دوربین اصلی برای ارتقای کیفیت نهایی (هواوی میت ۱۰)، اضافه کردن امکان زوم اپتیکال برای ثبت عکس پرتره و ایجاد جلوه‌ی بوکه مصنوعی (گلکسی اس ۹ و آیفون ۱۰) استفاده می‌کنند. دوربین دوتایی ویژگی جدیدی است که فقط در موبایل های بالارده و پرچمدار عرضه می‌شود؛ بنابراین این فاکتور می‌تواند در زمان خرید و انتخاب یک تلفن پرچمدار، یک امتیاز محسوب گردد. البته شهر آخرین تحولات تولید تلفن‌های هوشمند شاهد استفاده از این چینش در شماری از موبایل‌های میان‌رده نیز هستیم.
با اینکه دوربین دوگانه می‌تواند قابلیت های فراوانی را دراختیار کاربران قرار دهد، اما نمی‌‌توان گفت که وجود آن در یک گوشی همراه ضروری و لازم بوده و نبود آن را نقطه ضعف یک تلفن همراه دانست. گوگل پیکس ایکس‌ال ۲ با تجهیز به یک حسگر و لنز، به‌نظر بسیاری از متخصصان بهترین دوربین بازار گوشی‌های هوشمند در سال **** بود. در آن زمان سایر گوشی های هم رده آن، از دوربین‌هایی با ماژول دوگانه برخوردار بودند.
دوربین سلفی
با توجه به اینکه امروزه که دوربین سلفی حتی از دوربین اصلی گوشی‌ها نیز کاربردی تر شده است. بدون استفاده از دوربین سلفی، اکثر تصاویری که در اینستاگرام به اشتراک گذاشته می شود، وجود نخواهند داشت. اقبال عمومی به عکس برداری با استفاده از دوربین سلفی موجب شده است تا این بخش از تلفن‌های هوشمند نیز در چند سال اخیر پیشرفت شگرفی داشته باشند. تمام ویژگی‌هایی که در مورد دوربین اصلی تلفن‌ها بیان شد، در خصوص دوربین سلفی هم صدق می‌کند؛ ولی چنانچه دوربین سلفی برای‌تان بسیار کاربردی بوده و مهم است، حتما توجه داشته باشید که به سیستم فوکوس اتوماتیک هم تجهیز شده باشد. همچنین چنانچه دوربین سلفی تلفن همراه مدنظرتان لنز عریضی داشته باشد، احتیاجی به استفاده از استیک‌های سلفی نخواهید داشت.
فیلمبرداری
میزان کیفیت فیلمبرداری دوربین موبایل، مانند عکاسی، وابسته به موارد گفته شده است؛ ولی فاکتورهای دیگری هم وجود دارد که در کیفیت دریافتی ویدیو های ثبت‌شده اثرگذار است. به عنوان مثال، باید به نوع و کیفیت ضبط صدا دقت داشته باشید. بیشتر تلفن های هوشمند فقط توانایی ضبط صدای تک کاناله (مونو) را دارند؛ در مقابل بعضی از مدل‌ها (مانند ال‌جی وی ۳۰) نه‌تنها از ویژگی ضبط صدای استریو بهره مندند بلکه توانایی ارایه آن با نرخ بیت بالایی دارند. این قابلیت به طور ویژه برای کسانی که قصد کاربری حرفه‌ای با دوربین فیلمبرداری تلفن‌شان را دارند، کارا خواهد بود. همچنین در صورتی که میخواهید ویدئوهای ذخیره شده‌تان را در تلویزیون‌های Ultra HD نگاه کنید، پیشنهاد می کنیم گوشی‌هایی با قابلیت فیلمبرداری با رزولوشن 4K انتخاب نمایید. لرزشگیر اپتیکال نیز باعث ارتقاء در کیفیت نهایی ویدیوهای ضبط شده‌تان خواهد شد. چنانچه قصد دارید ویدئوهای باکیفیت و جالبی از سوژه‌های سریع تولید کنید، از گوشی‌هایی که قابلیت فیلمبرداری صحنه آهسته (گلکسی اس ۹، اکسپریا ایکس‌زد ۱ و ایکس‌زد ۲ و آیفون ۱۰) برخوردارند استفاده نمایید.