فیلتر هوا چیست ؟
فیلتر هوای ماشین قطعهای کاربردی است که در مسیر ورود هوا به سیستم سوخت رسانی خودرو (انژکتور یا کاربراتور) که داخل محفظه مخصوص فیلتر، نصب میگردد. همانند یک صافی عمل کرده و مانع ورود ذرات معلق و آلایندگی موجود در هوا به داخل موتور میشود. فیلتر هوا از رسیدن هرگونه حشرات، گرد و غبار، ذرات، ماسه یا زباله به موتور جلوگیری میکند و از ترکیب مناسبی از هوا و سوخت برای پشتیبانی از عملکرد اطمینان حاصل میکند.
خودروها دارای فیلترهای مختلفی هستند که شامل فیلتر سوخت، فیلتر روغن موتور، فیلتر هوای موتور ماشین و فیلتر هوای کابین و… میشود. یکی از مهمترین این فیلترها، فیلتر هوای موتور ماشین است که وظیفه پالایش و تصفیه هوای ورودی به موتور خودرو را برعهده دارد. این فیلتر باید هوا را از گردوغبار پاکسازی و هم از ورود ناخالصیهای دیگر مثل رطوبت بیش از حد و حتی شی خارجی کوچک به داخل موتور جلوگیری کند. کیفیت این قطعه و تمیز بودن آن از اهمیت فوقالعاده بالایی در سلامت قطعات موتور ماشین و کارکرد آن دارد و از جمله ارزانترین قطعاتی است که اثر محسوسی در کارکرد موتور خواهد داشت. امروزه با وجود خودروهایی که دارای توربوشارژ هستند و ضریب تراکم بالایی دارند، وجود یک فیلتر هوای تمیز و باکیفیت، اهمیت بسیار بیشتری پیدا کرده است.
نحوه عملکرد فیلتر هوا
فیلتر هوا ماشین از کاغذ یا پارچههایی که منافذ کوچکی دارند، ساخته میشود. دور این قسمت که نقش فیلتر را بازی میکند، یک لایه سختتر برای شکلدادن به فیلتر وجود دارد که معمولا از فلز، پلیاورتان، پلاستیک و… است. هوایی که به سمت سیلندرها در جریان است، باید از لایه وسط که از جنس کاغذ یا مواد ساختنی هست، عبور کند و در نتیجه این عبور، ناخالصیها، رطوبت بیش از حد هوا و گرد و خاک جذب میشود تا هوایی که از فیلتر عبور میکند به اندازه کافی تمیز و تصفیهشده باشد. در واقع عملکرد فیلتر هوا نیز شبیه به دیگر فیلترهایی هست که در خودرو میبینیم. همین نحوه عملکرد را میتوان در فیلتر هوای کابین خودرو نیز مشاهده کرد.
تاثیر فیلتر هوای بی کیفیت
فیلتر هوای بیکیفیت از دو وجه به موتور ماشین آسیب میزند. اگر این فیلتر هوا نتواند به خوبی مانع از ورود ناخالصی به موتور شود، ذرات گرد و غبار و ناخالصیهایی که در هوا وجود دارند به سیلندرها راه مییابد و در نتیجه باعث آسیب به جداره سیلندر و پیستون و رینگ پیستون میشود. ضمن اینکه فرایند احتراق نیز به مشکل میخورد و از توان تولیدی موتور نیز کاسته میشود. اما طرف دیگر قضیه نیز، فیلتر هوایی است که منافذ آن در حد استاندارد نباشد و هوا بهسختی از آن عبور کند. این نوع فیلتر هوا نیز در کاهش قدرت موتور اثر کاملا محسوسی دارد و مثل یک فیلتر هوای گرفته و کثیف عمل میکند. کمشدن توان موتور و افزایش مصرف سوخت و آلایندهها از نتایج استفاده از این نوع فیلتر هواست. فیلتر هوا خصوصا در موتورهای دارای توربوشارژ اهمیت بیشتری پیدا میکند و استفاده از فیلتر هوای کثیف و نامناسب، میتواند باعث روغنسوزی پیشرانه نیز شود. حتما چکاپ خودرو قبل از سفر را انجام دهیم و فیلتر هوا ماشین را فراموش نکنیم.
پیامدهای تعویض نکردن فیلتر هوا
فیلتر هوا ماشین در راه ورود هوای تازه به موتور خودرو قرار دارد. در نتیجه تاثیر کاملا مشخص و مستقیمی در کیفیت سوخت و احتراق موتور دارد که به معنای اثر در قدرت تولیدی و کیفیت کاری پیشرانه است. همچنین فیلتر هوای کثیف در کنار کاهش قدرت موتور، باعث افزایش مصرف سوخت و آلایندگی نیز میشود. ضمن اینکه ذرات ریزگرد و غبار به مرور میتوانند از فیلتر هوا عبور کنند و وارد سیلندر شوند که به دیواره سیلندر و رینگ پیستون آسیب میرساند. این ذرات با لایه بسیار نازک روغنی که روی جداره سیلندر برای روانکاری بین رینگ پیستون و دیواره سیلندر است، ترکیب میشوند و بهصورت سنباده عمل میکنند. این اتفاق منجر به خرابی جداره سیلندر و لبه کردن آن میشود و فرایند سایش دیواره و اصطلاحا ضعیفشدن رینگ و کاهش کمپرس موتور را سریعتر میکند. عدم تعویض به موقع فیلتر هوا میتواند مثل کثیفی فیلتر روغن، خساراتی به همراه داشته باشد که این آسیب در خودروهای دارای توربوشارژر بیشتر خواهد بود.
علائم کثیف بودن فیلتر هوای موتور خودرو چیست؟
علائمی که نشان دهنده کثیف بودن فیلتر خودرو است عبارتند از: ☑️ افزایش مصرف سوخت ☑️ روشن نشدن و یا روشن شدن آهسته موتور ☑️ نقص در شمع خودرو ☑️ شتاب پایین ☑️ روشن شدن چراغ چک (چراغ سرویس موتور) ☑️ خروج دود سیاه از اگزوز ☑️ فیلتر کثیف یا بی رنگ ☑️ صدا یا لرزش عجیب موتور ☑️ نرم و روان کار نکردن موتور
مزایای فیلتر هوای خودرو
انواع فیلتر هوا خودروهای سبک و سنگین به مرور زمان و با جذب آلودگیهای کارایی خود را از دست میدهند و باید تعویض شوند. در مناطق پر گردوغبار و آلوده، زمان تعویض فیلترها زودتر از سایر مناطق است. اگر میزان آلودگی فیلتر هوا بیشتر از حد معمول باشد، عبور هوا از آن بهسختی صورت میگیرد و موتور باید مکش بیشتری برای دریافت هوا داشته باشد. این امر موجب افزایش مصرف سوخت، کاهش عملکرد خودرو و آلودگی محیط زیست میشود. مزایا تعویض بهموقع فیلتر هوا خودرو عبارتند از:
✔️ بهبود کیفیت احتراق و در نتیجه بالا بردن راندمان موتور
✔️ افزایش طول عمر موتور و قطعات خودرو
✔️ پیشگیری از آسیب رسیدن به قطعات موتور در اثر ورود آلودگیهای هوای محیط به درون آن و در نتیجه بالا بردن عمر مفید موتور و ✔️ قطعات و اجزای مختلفش
✔️ کاهش درصد آلایندگی خودرو
✔️ بهبود عملکرد سیستم تهویه مطبوع خودرو
✔️ پیشگیری از وارد آمدن هرگونه آسیب به سیستم سوخترسانی خودرو
✔️ کاهش مصرف سوخت با تصفیه هوا و بهبود تزریق مخلوط سوخت و هوا به درون سیلندرها
✔️ کاهش آلودگی هوا
