اجرای میلگرد بستر در ساختمانها از روشهای بسیار پرکاربرد برای بهبود استحکام آنها است؛ برای مثال میلگرد بستر دیوار برای بالا بردن مقاومت در زمان وقوع زلزله مورداستفاده قرار میگیرد. این محصولات از جنس فولاد بوده و ضخامت آنها معمولا برابر 4 میلیمتر است؛ همچنین بهصورت آجدار طراحی شدهاند تا سطح تماس آنها با بتن یا ملات افزایش پیدا کند.
برای افزایش مقاومت این مقطعهای فولادی در برابر فرسایش، زنگزدگی یا خوردگی، این مقاطع با یک لایه از روی پوشیده میشوند.
میلگرد بستر چیست؟
طبق تعریف مبحث هشتم مقررات ملی ساختمان، میلگرد بستر ترکیبی از یک جفت مفتول طولی تغییر شکل داده شده و مفتولهای عرضی نردبانی است که بر روی آنها جوش داده شدهاند. برای اجرای میلگرد بستر، باید آن را بر روی درزهای ملات در داخل دیوار یا ستون قرار داد تا بتوان این قسمتها را در برابر آسیبهای ناشی از زلزله یا دیگر بلایا، مقاوم کرد.
میلگرد بستر، یک انتخاب اقتصادی برای مقاوم ساختن دیوارها و دیگر قسمتهای ساختمان در برابر زلزله یا فشارهای مختلف است. این مقطع وظیفه دارد که بر همه نیروهای کششی واردشده بر مصالح غلبه کرده و مقاومت خوبی را در برابر این دست از فشارها از خود نشان دهد.
انواع میلگرد بستر
بهطورکلی میلگرد بستر بسته به شیوه قرارگیری مفتولهای عرضی، در دو نوع «خرپایی» و «نردبانی» تولید و روانه بازار میشود. اگرچه هر دو نوع در ساخت انواع سازهها و در قسمتهای مختلف ساختمان مورد استفاده قرار میگیرند؛ با این وجود، مقاومت نوع خرپایی بسیار بیشتر از نوع نردبانی است. به همین دلیل، میلگرد خرپایی با استقبال بیشتری از سوی مشتریان مواجه شده و اصل بر استفاده از این نوع مقطع است.
یکی دیگر از معیارهایی که این آرماتورها بر اساس آن طبقهبندی میشوند، شیوه اجرای میلگرد بستر است؛ بر این اساس این مقاطع به دو دسته عمودی و افقی تقسیمبندی میشوند. نمونههای عمودی در ضمن چیدمان بلوک، به حالت قائم در داخل فضاهای خالی قرار گرفته و فیکس میشوند.
اما انواع افقی از این محصول، در زمان چیدمان دیوار بهصورت موازی با زمین در داخل دیوار کار گذاشته میشوند. برای این کار باید عرض میلگرد بستر دیوار 2 الی 3 سانتیمتر نسبت به عرض جرز، ستون یا دیوار کمتر بوده و قطر آن در حدود 4 تا 6 میلیمتر باشد. بهاینترتیب بهطور کامل در داخل ملات پنهان شده و باعث مقاومسازی ساختمان خواهد شد.
میلگرد بستر نردبانی
در این نوع مفتولهای طولی و عرضی با زاویه 90 درجه نسبت به هم قرار گرفتهاند. میلگرد بستر نردبانی از جنس فولاد گالوانیزه آجدار تولید میشود. توجه داشته باشید که گالوانیزه و آجدار بودن این مقطع فولادی، یک ضرورت مهم در تولید و عرضه آن است؛ زیرا تنها در این صورت است که میتواند استحکام کافی را داشته باشد و از سویی دیگر، دچار زنگ زدگی هم نشود. این آرماتور در طول 300 سانتیمتر و یکی از عرضهای 5.5، 11 و 15 سانتیمتر (بسته به ضخامت دیوار) تولید میشود. در نوع میلگرد نردبانی، مفتول میانی به صورت قائم بر مفتول کناری و برش خورده بر آن، متصل میشود.
میلگرد بستر خرپایی
آرماتورهایی که مفتولهای عرضی در آنها به حالت هفت و هشتی قرار گرفتهاند، خرپایی نام دارند. آرماتور بستر خرپایی اصولا تفاوت چندانی با نوع نردبانی ندارد. این مقطع هم حتما باید از جنس فولاد گالوانیزه آجدار (برای اینکه به خوبی در بتن گیر کند) تولید شود. طول میلگرد بستر خرپایی 300 سانتیمتر بوده و عرض آن هم بر اساس عرض دیوار، 5.5، 11 یا 15 خواهد بود. در این نوع از آرماتور بستر، دو مفتول فولادی آجدار به موازات و امتداد یکدیگر قرار گرفته و مفتول ساده به صورت 7-8 یا زیگزاگ مانند، در میانه قرار میگیرد.

مزایا و کاربرد میلگرد بستر در سازهها و صنایع مختلف
استفاده از میلگرد بستر دیوار در سازهها و صنایع مختلف باعث میشود که انسجام این بخش از ساختمان بهبود پیدا کرده و در هنگام وقع زلزله، بهراحتی دچار ریزش نشود. همچنین با استفاده از این مقطع میتوان عرض و فاصله ترکهای ناشی از انقباض یا حرارت را کنترل کرده و تا حد زیادی کاهش داد؛ بهاینترتیب مقاومت کششی دیوارها و سازهها و شکلپذیری آنها بهبود پیدا میکند. برخی از مهمترین مزایای این مقاطع آهنی عبارت است از:
- عدم نیاز به دوغاببندی
- استحکام مناسب در برابر زلزله
- مقاومت خوب و ایده آل
- اتصال دیوارهای متقاطع به یکدیگر
- افزایش مقاومت برشی دیوار
- بهبود استحکام دیوارهای جانپنا
استفاده از این نوع آرماتور باعث میشود که شما بتوانید آجرچینی را بهصورت تودهای انجام دهید؛ به این معنا که رجهای متوالی از آجرهای راسته را کنار هم چیده و از دهانههای بلند بر روی آنها استفاده کنید. همچنین در مواردی که قرار است در یا پنجره بر روی دیوار نصب شود و یا طول آن بلند است؛ اجرای میلگرد بستر تقویتی میتواند به بهبود کارایی کمک کرده و مانع از وارد شدن فشار به ساختمان شود.
نکته مهم اینجا است که استفاده از این محصول فولادی نهتنها میتواند هزینههای ساختوساز را کاهش دهد؛ بلکه در کاهش هزینههای ناشی از خسارات مالی و جانی نیز تا 70 درصد موثر است.


