کفراژبندی برای نگه داشتن قالبهای بتنی در ساختمانهای معمولی اجرا نمیگردد به دلیل اینکه نشست قالب بر اثر بتن ریزی چندان مهم نیست. در حالی که در ساخت پلها به منظور جلوگیری از نشست یا حرکت قالب مونتاژ شده در محل کفراژبندی اجرا میشود.
کفراژ و داربست، سازههای موقتی هستند که برای اهداف خاص چیده میشوند. اما استفاده و کاربرد آنها در صنعت ساختمان سازی بسیار متفاوت است. برای تکمیل مؤثر یک پروژه ساختمانی، باید بتوان کاربردهای خاص آنها را متمایز کرد. در ادامه این مقاله تفاوت کفراژ و داربست آورده شده است.
کفراژ چیست؟
کفراژ نوعی قالب بندی سازهای موقت است که در هنگام ریختن بتن به عنوان قالب استفاده میشود. این قالب بندی، یک آرایش عمودی یا افقی است که بتن را تا زمانی که محکم شود و شکل موردنظر را به خود بگیرد در موقعیت خود نگه میدارد. کفراژها برای سازههایی مانند ستونها، دیوارها و دالهای بتنی ارائه میشود.
آنها میتوانند از چوب، تخته سه لا، فولاد، ترکیب چوب و فولاد، بتن مسلح و بتن ساده ساخته شوند. کفراژبندی در ساخت و ساز به هزینه زیادی احتیاج دارد و مرحلهای زمان بر است. علاوه بر این، هزینههای آن در پروژه ساخت یک سازه عظیم مانند سد، مخزن و پل بیشتر میشود.
کفراژ با کیفیت چه ویژگیهایی دارد؟
✅به اندازه کافی قوی باشد تا در برابر بارهای مختلف مانند بار مرده بتن و بار زنده در حین و پس از ریختهگری بتن مقاومت کند،
✅ضد نشت و ضد آب باشد،
✅به اندازه کافی سفت باشد تا از انحراف آن جلوگیری شود،
✅تا حد امکان سبک باشد،
✅مواد مورد استفاده برای ساخت آن باید در برابر تاب خوردگی، حجیم شدن و آب و هوا مقاوم باشند
✅و مواد مورد استفاده برای ساخت آن باید به راحتی در دسترس، ارزان و قابل استفاده مجدد باشند.
بارهای وارده بر کفراژ شامل موارد زیر است:
✅ وزن مرده بتن سبز (2300-2400 kg/m³)
✅فشار هیدرواستاتیک بتن سبز
✅ بار زنده ناشی از کار (400 کیلوگرم بر متر مربع)
✅ اثر ضربه در زمان ریختن بتن
✅ تراکم بتن توسط تجهیزات مکانیکی (ویبراتور، ویبراتور سوزنی، ویبراتور صفحه ای و غیره)
معرفی انواع کفراژ
انواع کفراژ بر اساس جنس متریال به کار گرفته در ساخت آن طبقه بندی شده و دارای مدلهای متنوعی دارند. انواع آن شامل کفراژ چوبی، کفراژ فلزی، کفراژ پلاستیکی، کفراژ فایبرگلاس و پلیمری، کفراژهای لغزنده یا متحرک و کفراژ ماندگار است. در این بخش از مقاله توضیحاتی در مورد هر یک از آنها ارائه شده است.
کفراژبندی با استفاده از قالب چوبی
در این نوع کفراژ از چوب نئوپان و تختههای سه لایه برای ساخت قالب به کار گرفته شده است. قالبهای ساخته شده در این مدل بسیار ساده هستند و کار کردن با آنها بسیار آسان است. همچنین امکان تغییر اندازه قالبهای چوبی وجود دارد، زیرا با میخ و پیچ به هم متصل شدهاند. این نوع کفراژ در برابر حرارت نسبتاً مقاوم است و دارای وزن کم است.
از ایرادات این نوع کفراژ، زمانبر بودن آن در پروژههای بزرگ است. همچنین این مدل به دلیل استفاده زیاد از چوب، دوستدار طبیعت نیست و میتواند آسیب زیادی به محیط زیست وارد کند. از طرف دیگر، هنگام ساخت این قالبها باید اندازه و شکل تختههای چوب توجه شود. زیرا ممکن است درزهای قالب به خوبی با هم جفت نشوند و هنگام بتنریزی مواد از آن به بیرون نشت کند.